{"id":14397,"date":"2023-08-05T06:00:00","date_gmt":"2023-08-05T03:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/rockvell.com\/?p=14397"},"modified":"2023-08-05T12:09:15","modified_gmt":"2023-08-05T09:09:15","slug":"az%c9%99rbaycan-iqtisadiyyatinin-hansi-sah%c9%99l%c9%99ri-xarici-investisiyalar-ucun-daha-c%c9%99lbedicidir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rockvell.com\/?p=14397","title":{"rendered":"Az\u0259rbaycan iqtisadiyyat\u0131n\u0131n hans\u0131 sah\u0259l\u0259ri xarici investisiyalar \u00fc\u00e7\u00fcn daha c\u0259lbedicidir?"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"has-medium-font-size\"><strong>Az\u0259rbaycan iqtisadiyyat\u0131n\u0131n hans\u0131 sah\u0259l\u0259ri xarici investisiyalar \u00fc\u00e7\u00fcn daha c\u0259lbedicidir?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Xarici ekspertl\u0259rin cavablar\u0131 v\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n iqtisadi imkanlar\u0131\u2026<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Az\u0259rbaycan d\u00fcnya miqyas\u0131nda investisiya \u00fc\u00e7\u00fcn c\u0259lbedici \u00f6lk\u0259 statusunu g\u00fcnd\u0259n-g\u00fcn\u0259 g\u00fccl\u0259ndirir. \u00d6lk\u0259d\u0259 yarad\u0131lm\u0131\u015f siyasi v\u0259 iqtisadi sabitlik, \u0259lveri\u015fli biznes v\u0259 investisiya m\u00fchiti ist\u0259nil\u0259n layih\u0259nin u\u011furla h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259sini t\u0259min edir. Az\u0259rbaycan\u0131n bir s\u0131ra regional v\u0259 qlobal layih\u0259l\u0259rd\u0259 s\u0259rmay\u0259dar kimi haz\u0131rk\u0131 rolu onu m\u00fch\u00fcm geosiyasi oyun\u00e7uya, el\u0259c\u0259 d\u0259 beyn\u0259lxalq imic\u0259 malik \u00f6lk\u0259y\u0259 \u00e7evirib. Az\u0259rbaycan\u0131n bir s\u0131ra regional v\u0259 qlobal layih\u0259l\u0259rd\u0259 s\u0259rmay\u0259dar kimi i\u015ftirak etm\u0259si onu m\u00fch\u00fcm geosiyasi oyun\u00e7uya \u00e7evirib. Az\u0259rbaycan \u015e\u0259rq-Q\u0259rb v\u0259 \u015eimal-C\u0259nub n\u0259qliyyat d\u0259hlizl\u0259ri, Bak\u0131-Tbilisi-Ceyhan neft k\u0259m\u0259ri v\u0259 Bak\u0131-Tbilisi-\u018frzurum qaz k\u0259m\u0259ri d\u0259 daxil olmaqla d\u00f6rd layih\u0259d\u0259 i\u015ftirak edir. Bundan \u0259lav\u0259, Avropa \u0130ttifaq\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn prioritet enerji layih\u0259l\u0259rind\u0259n biri d\u0259 u\u011furla tamamlanan \u015eahd\u0259niz-2, C\u0259nub Qaz D\u0259hlizi, TANAP v\u0259 TAP-d\u0131r. \u018fsas investor kimi m\u00f6vqeyini m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndir\u0259n Az\u0259rbaycan regionda xarici iqtisadiyyata investisiyalar\u0131n h\u0259cmin\u0259 g\u00f6r\u0259 MDB m\u0259kan\u0131n\u0131n apar\u0131c\u0131 d\u00f6vl\u0259tl\u0259rind\u0259n biridir. D\u00fcnyan\u0131n apar\u0131c\u0131 iqtisadi t\u0259dqiqat m\u0259rk\u0259zl\u0259rinin hesabatlar\u0131na g\u00f6r\u0259, \u00f6lk\u0259miz regionun co\u011frafi investisiya m\u0259rk\u0259zin\u0259 \u00e7evrilib.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/rockvell.com\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/invess.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-14398\" width=\"484\" height=\"324\" srcset=\"https:\/\/rockvell.com\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/invess.png 690w, https:\/\/rockvell.com\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/invess-300x201.png 300w, https:\/\/rockvell.com\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/invess-360x241.png 360w\" sizes=\"(max-width: 484px) 100vw, 484px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Haz\u0131rda r\u0259smi Bak\u0131 i\u015f\u011faldan azad edilmi\u015f \u0259razil\u0259r\u0259 xarici investorlar\u0131n c\u0259lbi istiqam\u0259tind\u0259 f\u0259al i\u015f apar\u0131r, bir s\u0131ra \u00f6lk\u0259l\u0259r \u0259razil\u0259rin b\u0259rpas\u0131nda v\u0259 infrastruktur layih\u0259l\u0259rinin h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259sind\u0259 f\u0259al i\u015ftirak edir.<\/p>\n\n\n\n<p>2023-c\u00fc ilin yanvar-mart aylar\u0131nda Az\u0259rbaycanda \u0259sas kapitala y\u00f6n\u0259ldilmi\u015f investisiyalar\u0131n h\u0259cmi 3 523,1 milyon manat t\u0259\u015fkil edib ki, bu da illik m\u00fcqayis\u0259d\u0259 40,3% \u00e7oxdur. D\u00f6vl\u0259t Statistika Komit\u0259sinin m\u0259lumat\u0131na g\u00f6r\u0259, son bir ild\u0259 neft-qaz sektoruna qoyulmu\u015f investisiyalar 23,8 faiz, qeyri-neft-qaz sektoruna qoyulmu\u015f investisiyalar is\u0259 51,7 faiz art\u0131b.<\/p>\n\n\n\n<p>2022-ci ild\u0259 Az\u0259rbaycan iqtisadiyyat\u0131na birba\u015fa xarici investisiyalar 6,276 milyard dollar t\u0259\u015fkil edib. Hesabat d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 neft-qaz sektorunun investisiyalarda x\u00fcsusi \u00e7\u0259kisi 71% t\u0259\u015fkil edib ki, bu da bir il \u0259vv\u0259ll\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 12,5 faiz b\u0259ndi azd\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Qeyd ed\u0259k ki, 2022-ci ild\u0259 Az\u0259rbaycan iqtisadiyyat\u0131na c\u0259lb olunmu\u015f birba\u015fa xarici investisiyalar\u0131n 28%-i v\u0259 ya 1 milyard 759,9 milyon AB\u015e dollar\u0131 Birl\u0259\u015fmi\u015f Krall\u0131\u011f\u0131n (2021-ci ill\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 10,9% \u00e7ox), 18,9%-i v\u0259 ya 1 milyard 187,1 milyon AB\u015e dollar\u0131 T\u00fcrkiy\u0259nin (60,4% \u00e7ox), 13,2%-i v\u0259 ya 825,7 milyon AB\u015e dollar\u0131 Kiprin (2,6 d\u0259f\u0259 \u00e7ox), 8,3%-i v\u0259 ya 517,9 milyon AB\u015e dollar\u0131 Rusiyan\u0131n (10,2 d\u0259f\u0259 \u00e7ox), 5,7%-i v\u0259 ya 359,9 milyon AB\u015e dollar\u0131 \u0130ran\u0131n (34% \u00e7ox), 4,5%-i v\u0259 ya 279,4 milyon AB\u015e dollar\u0131 Yaponiyan\u0131n (3,5% az), 4,4%-i v\u0259 ya 278,3 milyon AB\u015e dollar\u0131 AB\u015e-nin (45,2% az), 3,4%-i v\u0259 ya 213,4 milyon AB\u015e dollar\u0131 \u0130sve\u00e7r\u0259nin (4,4 d\u0259f\u0259 \u00e7ox), 2,5%-i v\u0259 ya 155,9 milyon AB\u015e dollar\u0131 Norve\u00e7in (4,4% az) v\u0259 1,8%-i v\u0259 ya 110,8 milyon AB\u015e dollar\u0131 Macar\u0131stan\u0131n (79,1 d\u0259f\u0259 \u00e7ox) pay\u0131na d\u00fc\u015f\u00fcb.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00dcmumiyy\u0259tl\u0259, 1995-ci ild\u0259n indiy\u0259d\u0259k Az\u0259rbaycana 296,3 milyard dollardan \u00e7ox s\u0259rmay\u0259 qoyulub ki, bunun da 150,4 milyard dollar\u0131 xarici investisiyalard\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Yerli v\u0259 xarici investorlar\u0131 Az\u0259rbaycan iqtisadiyyat\u0131n\u0131n m\u00fc\u0259yy\u0259n sah\u0259l\u0259rin\u0259 investisiya qoyma\u011fa s\u00f6vq ed\u0259n amill\u0259r hans\u0131lard\u0131r? Bu suala cavab ver\u0259rk\u0259n, ilk n\u00f6vb\u0259d\u0259, respublikam\u0131zda \u0259lveri\u015fli investisiya m\u00fchitinin yarad\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 qeyd etm\u0259liyik. Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259ti milli iqtisadiyyata m\u00fcxt\u0259lif m\u0259nb\u0259l\u0259rd\u0259n investisiyalar\u0131n c\u0259lb edilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn g\u00fccl\u00fc siyasi irad\u0259 n\u00fcmayi\u015f etdirir. Bu m\u00f6vqe \u00f6lk\u0259d\u0259 biznes m\u00fchitinin ard\u0131c\u0131l optimalla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131nda, qanunvericilik bazas\u0131n\u0131n t\u0259kmill\u0259\u015fdirilm\u0259sind\u0259, yeni \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015flara uy\u011fun q\u0259rarlar\u0131n q\u0259bulunda \u00f6z\u00fcn\u00fc g\u00f6st\u0259rir.<\/p>\n\n\n\n<p>Az\u0259rbaycan h\u00f6kum\u0259ti \u00f6lk\u0259nin investisiya c\u0259lbediciliyini art\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn islahatlar \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 institusional bazan\u0131 daim optimalla\u015fd\u0131r\u0131r. Bel\u0259 ki, d\u00f6vl\u0259t\u0259 m\u0259xsus \u015firk\u0259t v\u0259 m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rin, habel\u0259 d\u00f6vl\u0259t pay\u0131na malik sahibkarl\u0131q subyektl\u0259rinin vahid prinsipl\u0259r \u0259sas\u0131nda idar\u0259 edilm\u0259sini t\u0259min etm\u0259k m\u0259qs\u0259dil\u0259 Prezident \u0130lham \u018fliyevin m\u00fcvafiq S\u0259r\u0259ncam\u0131 il\u0259 \u201cAz\u0259rbaycan \u0130nvestisiya Holdinq\u201di yarad\u0131l\u0131b. Bununla yana\u015f\u0131, kifay\u0259t q\u0259d\u0259r b\u00f6y\u00fck sayda xarici \u015firk\u0259t i\u015f\u011faldan azad edilmi\u015f \u0259razil\u0259rd\u0259 m\u00fcxt\u0259lif layih\u0259l\u0259rin h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259sind\u0259 maraql\u0131d\u0131r. Ki\u00e7ik v\u0259 Orta Biznesin (KOB) \u0130nki\u015faf\u0131 Agentliyind\u0259n veril\u0259n m\u0259lumata g\u00f6r\u0259, bu g\u00fcn\u0259d\u0259k Agentliy\u0259 i\u015f\u011faldan azad edilmi\u015f \u0259razil\u0259rd\u0259 biznes a\u00e7maq ist\u0259y\u0259n sahibkarlardan 945 m\u00fcraci\u0259t daxil olub.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c<a href=\"https:\/\/vergiler.az\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">vergiler.az<\/a>\u201d xarici investorlar\u0131 Az\u0259rbaycan iqtisadiyyat\u0131n\u0131n hans\u0131 sah\u0259l\u0259rinin c\u0259lb etdiyini ara\u015fd\u0131r\u0131b.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Az\u0259rbaycan\u0131n Rus \u0130cmas\u0131 s\u0259drinin birinci m\u00fcavini Anastasiya Lavrina&nbsp;<\/strong>qeyd edib ki, Rusiya \u015firk\u0259tl\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn Az\u0259rbaycanda alternativ enerji, metallurgiya, energetika, k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131, infrastruktur v\u0259 n\u0259qliyyat kommunikasiyalar\u0131, el\u0259c\u0259 d\u0259 \u201ca\u011f\u0131ll\u0131 \u015f\u0259h\u0259rl\u0259r\u201din tikintisi kimi sah\u0259l\u0259r c\u0259lbedicidir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Qafqaz v\u0259 M\u0259rk\u0259zi Asiya \u00fczr\u0259 ekspert Fabrizio Vielmin&nbsp;<\/strong>qeyd edir ki, Az\u0259rbaycan\u0131n dinamik inki\u015faf ed\u0259n iqtisadiyyat\u0131 daim \u0130taliya \u015firk\u0259tl\u0259rinin mara\u011f\u0131na s\u0259b\u0259b olur. Onun s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, bu g\u00fcn 100-\u0259 yax\u0131n \u0130taliya \u015firk\u0259ti Az\u0259rbaycan\u0131n s\u0259naye, tikinti, ticar\u0259t, k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131, rabit\u0259 v\u0259 xidm\u0259t kimi m\u00fcxt\u0259lif sah\u0259l\u0259rind\u0259 f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u00d6zb\u0259kistan Respublikas\u0131 Elml\u0259r Akademiyas\u0131n\u0131n eksperti, f\u0259ls\u0259f\u0259 \u00fczr\u0259 f\u0259ls\u0259f\u0259 doktoru R\u00f6v\u015f\u0259n N\u0259z\u0259rov&nbsp;<\/strong>qeyd edir ki, \u00f6lk\u0259l\u0259rimiz b\u0259rpa olunan enerji m\u0259nb\u0259l\u0259ri sah\u0259sind\u0259 f\u0259al \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q ed\u0259, el\u0259c\u0259 d\u0259 \u00f6z\u0259l investorlar hesab\u0131na yeni istilik elektrik stansiyalar\u0131n\u0131n tikintisi sah\u0259sind\u0259 bilik m\u00fcbadil\u0259si apara bil\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cBu g\u00fcn Az\u0259rbaycan kapital\u0131n\u0131n i\u015ftirak\u0131 il\u0259 234 m\u00fc\u0259ssis\u0259 ticar\u0259t, ma\u015f\u0131nqay\u0131rma, metal emal\u0131, maliyy\u0259, s\u0131\u011forta, da\u015f\u0131nmaz \u0259mlak, enerji, z\u0259rg\u0259rlik istehsal\u0131, t\u0259mir, yeyinti v\u0259 y\u00fcng\u00fcl s\u0259naye sah\u0259l\u0259rind\u0259 f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rir. \u0130qtisadiyyat\u0131n enerji sektorunun liberalla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 \u00fczr\u0259 t\u0259cr\u00fcb\u0259 m\u00fcbadil\u0259sinin apar\u0131lmas\u0131, bu sektorun obyektl\u0259rinin \u00f6z\u0259ll\u0259\u015fdirilm\u0259sind\u0259 qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 i\u015ftirak\u0131n t\u0259min edilm\u0259si n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulur. \u00d6zb\u0259kistan v\u0259 Az\u0259rbaycan aras\u0131nda m\u00fcxt\u0259lif n\u00f6v enerji resurslar\u0131ndan daha s\u0259m\u0259r\u0259li istifad\u0259, \u00f6z\u0259l investorlar\u0131n c\u0259lb edilm\u0259si, ixtisasl\u0131 kadrlar\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131, habel\u0259 ticar\u0259t d\u00f6vriyy\u0259si \u00fczr\u0259 birg\u0259 t\u0259dbirl\u0259rin t\u0259\u015fkili sah\u0259sind\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n inki\u015faf etdirilm\u0259si n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulur. \u201cUzbekneftegaz\u201d (\u00d6zb\u0259kistan) v\u0259 SOCAR (Az\u0259rbaycan) \u015firk\u0259tl\u0259ri geoloji k\u0259\u015ffiyyat, karbohidrogen hasilat\u0131, i\u015f\u00e7il\u0259r aras\u0131nda qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 t\u0259cr\u00fcb\u0259 m\u00fcbadil\u0259si layih\u0259l\u0259rinin h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259sind\u0259 t\u0259r\u0259fda\u015f olublar\u201d, &#8211; ekspert qeyd edib.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130qtisad\u00e7\u0131, Moldova parlamentinin ke\u00e7mi\u015f deputat\u0131 Vya\u00e7eslav \u0130oni\u00e7e<\/strong>&nbsp;qeyd edir ki, Az\u0259rbaycan\u0131n h\u0259m \u0259n\u0259n\u0259vi enerji resurslar\u0131, h\u0259m d\u0259 alternativ enerji bax\u0131m\u0131ndan b\u00f6y\u00fck potensial\u0131 var.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cAz\u0259rbaycan enerji t\u0259chizat\u0131n\u0131n diversifikasiyas\u0131 bax\u0131m\u0131ndan Moldovan\u0131n \u0259sas t\u0259r\u0259fda\u015f\u0131d\u0131r. Haz\u0131rda Moldova iki ayl\u0131q t\u0259dar\u00fck\u00fcn\u00fc t\u0259min etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7\u0259nl\u0259ri qazla doldurmaq \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259r\u0259fda\u015flar axtar\u0131r. Moldova enerji resurslar\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131 \u00fczr\u0259 m\u00fcqavil\u0259l\u0259r ba\u011flamaq, energetika v\u0259 k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 sah\u0259l\u0259rind\u0259 birg\u0259 layih\u0259l\u0259r h\u0259yata ke\u00e7irm\u0259k ist\u0259yir v\u0259 bu m\u0259nada Az\u0259rbaycana etibarl\u0131 t\u0259r\u0259fda\u015f kimi arxalan\u0131r. Dig\u0259r m\u00fch\u00fcm sah\u0259 investisiya layih\u0259l\u0259rinin birg\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259sidir. Son zamanlar aqrar sektorda yax\u015f\u0131 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z var\u201d, &#8211; ekspert bildirib.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130qtisadi Siyas\u0259t \u0130nstitutunun direktoru, Qazax\u0131stan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti yan\u0131nda \u0130ctimai \u015euran\u0131n \u00fczv\u00fc Aristanbekov Kairbek Tulendievi\u00e7&nbsp;<\/strong>hesab edir ki, qazax\u0131stanl\u0131 investorlar\u0131 Bak\u0131da ma\u015f\u0131nqay\u0131rma, k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131, t\u0259hsil, s\u0259hiyy\u0259, iqtisadiyyat\u0131n r\u0259q\u0259msalla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131, telekommunikasiya, logistika, n\u0259qliyyat sah\u0259l\u0259ri c\u0259lb edir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Tacikistanda n\u0259\u015fr olunan \u201c\u0130ktisodchi\u201d jurnal\u0131n\u0131n ba\u015f redaktoru F\u0259ridun Usmonov<\/strong>&nbsp;Az\u0259rbaycan \u015firk\u0259tl\u0259rinin neft hasilat\u0131 sah\u0259sind\u0259 t\u0259cr\u00fcb\u0259sinin Tacikistan \u00fc\u00e7\u00fcn faydal\u0131 olaca\u011f\u0131n\u0131 qeyd edir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cTacikistan Az\u0259rbaycana s\u0259rmay\u0259 qoyulmas\u0131nda v\u0259 m\u00fcxt\u0259lif iqtisadi layih\u0259l\u0259rin birg\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259sind\u0259, x\u00fcsusil\u0259 hidroenergetika sah\u0259sind\u0259 ki\u00e7ik v\u0259 b\u00f6y\u00fck su elektrik stansiyalar\u0131n\u0131n tikintisind\u0259 maraql\u0131d\u0131r. Az\u0259rbaycan \u015firk\u0259tl\u0259ri v\u0259 maliyy\u0259 institutlar\u0131n\u0131n ticar\u0259t, tikinti, n\u0259qliyyat, telekommunikasiya v\u0259 k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 sah\u0259l\u0259rind\u0259 birg\u0259 layih\u0259l\u0259rin h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259sind\u0259 i\u015ftirak\u0131n\u0131 iqtisadi \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n geni\u015fl\u0259ndirilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn vacib hesab edir\u0259m\u201d, &#8211; o deyir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Belarus D\u00f6vl\u0259t Universitetinin Beyn\u0259lxalq Ara\u015fd\u0131rmalar M\u0259rk\u0259zinin direktoru, iqtisad\u00e7\u0131 ekspert Oleq Nikolayevi\u00e7 Le\u015fenyuk<\/strong>&nbsp;qeyd edir ki, tikinti s\u0259nayesi, k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131, qida istehsal\u0131, n\u0259qliyyat, logistika, turizm, \u0259cza\u00e7\u0131l\u0131q, informasiya texnologiyalar\u0131, bio v\u0259 nanotexnologiyalar, neft-kimya sah\u0259l\u0259rind\u0259 layih\u0259l\u0259rin axtar\u0131\u015f\u0131 v\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259si Bak\u0131 v\u0259 Minsk aras\u0131nda yeni investisiya imkanlar\u0131 a\u00e7acaq.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cBel\u0259 s\u0259naye \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131 layih\u0259l\u0259rind\u0259n biri d\u0259 G\u0259nc\u0259 Avtomobil Zavodu il\u0259 Minsk Traktor Zavodu aras\u0131nda \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131qd\u0131r. Burada s\u00f6hb\u0259t t\u0259kc\u0259 Belarus texnikas\u0131n\u0131n kolleksiyas\u0131ndan deyil, h\u0259m d\u0259 Az\u0259rbaycanda t\u0259l\u0259bat olan geni\u015f \u00e7e\u015fidd\u0259 k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 v\u0259 s\u0259rni\u015fin n\u0259qliyyat\u0131 texnikas\u0131n\u0131n istehsal\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn QAZ \u015firk\u0259tinin bazas\u0131nda s\u0259naye klasterinin yarad\u0131lmas\u0131ndan gedir. Tikinti s\u0259nayesi, k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131, qida istehsal\u0131, n\u0259qliyyat, logistika, turizm, \u0259cza\u00e7\u0131l\u0131q, informasiya texnologiyalar\u0131, bio v\u0259 nanotexnologiyalar, neft kimyas\u0131 sah\u0259l\u0259rind\u0259 ox\u015far layih\u0259l\u0259rin axtar\u0131\u015f\u0131 v\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259si maraq do\u011furur v\u0259 investisiya \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn yeni imkanlar a\u00e7acaq\u201d, &#8211; ekspert deyir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Britaniyal\u0131 iqtisad\u00e7\u0131 Stiven Holl&nbsp;<\/strong>hesab edir ki, B\u00f6y\u00fck Britaniya Az\u0259rbaycan iqtisadiyyat\u0131n\u0131n neftd\u0259n as\u0131l\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n azald\u0131lmas\u0131nda apar\u0131c\u0131 rol oynaya bil\u0259r. Onun s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, \u00f6lk\u0259l\u0259rimiz aras\u0131nda b\u0259rpa olunan enerji sah\u0259sind\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q \u00fc\u00e7\u00fcn b\u00f6y\u00fck potensial var v\u0259 \u00e7ox g\u00fcman ki, bu, neft sektorundan k\u0259narda \u0259sas \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q sah\u0259sin\u0259 \u00e7evril\u0259c\u0259k.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>AB\u015e iqtisadiyyat\u0131 v\u0259 geosiyas\u0259ti \u00fczr\u0259 ekspert, D\u00fcnya \u0130qtisadi Forumunun Az\u0259rbaycandak\u0131 n\u00fcmay\u0259nd\u0259si Kayl \u0130nan\u0131n&nbsp;<\/strong>s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, 200-d\u0259n \u00e7ox AB\u015e \u015firk\u0259ti m\u00fcxt\u0259lif sektorlarda t\u0259msil olunur.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cEnergetika sektoru amerikal\u0131 investorlar \u00fc\u00e7\u00fcn x\u00fcsusi maraq do\u011furur, Amerika \u015firk\u0259tl\u0259ri uzun ill\u0259r Az\u0259rbaycan\u0131n enerji ehtiyatlar\u0131n\u0131n i\u015fl\u0259nm\u0259sind\u0259 i\u015ftirak edirl\u0259r. Chevron v\u0259 ExxonMobil kimi Amerika \u015firk\u0259tl\u0259ri BP il\u0259 birlikd\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n neft-qaz sektoruna s\u0259rmay\u0259 qoyub, Az\u0259ri-\u00c7\u0131raq-G\u00fcn\u0259\u015fli v\u0259 \u015eahd\u0259niz neft-qaz yataqlar\u0131n\u0131n i\u015fl\u0259nm\u0259sind\u0259 i\u015ftirak edibl\u0259r. AB\u015e investorlar\u0131 enerji sektorundan \u0259lav\u0259, infrastruktur v\u0259 tikinti, telekommunikasiya, k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 v\u0259 qida emal\u0131, maliyy\u0259 xidm\u0259tl\u0259ri v\u0259 turizm kimi dig\u0259r s\u0259naye sah\u0259l\u0259ri il\u0259 d\u0259 maraqlan\u0131rlar. Amerika Birl\u0259\u015fmi\u015f \u015etatlar\u0131 Az\u0259rbaycanda Az\u0259rbaycan-AB\u015e Biznes \u015euras\u0131 v\u0259 AB\u015e-Az\u0259rbaycan Ticar\u0259t Palatas\u0131 kimi \u00e7oxsayl\u0131 iqtisadi inki\u015faf layih\u0259l\u0259rind\u0259 i\u015ftirak edir. AB\u015e \u015firk\u0259tl\u0259ri Az\u0259rbaycanda avtomobil yollar\u0131n\u0131n, hava limanlar\u0131n\u0131n v\u0259 dig\u0259r infrastruktur layih\u0259l\u0259rinin tikintisind\u0259, mobil rabit\u0259 \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259rinin v\u0259 internetin inki\u015faf\u0131nda i\u015ftirak edib, meyv\u0259-t\u0259r\u0259v\u0259z v\u0259 dig\u0259r k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 m\u0259hsullar\u0131n\u0131n istehsal\u0131na, qida s\u0259nayesin\u0259, Az\u0259rbaycan\u0131n bank v\u0259 s\u0131\u011forta sektoruna s\u0259rmay\u0259 yat\u0131r\u0131blar\u201d, &#8211; o deyir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Portuqaliyal\u0131 iqtisad\u00e7\u0131, Dayan\u0131ql\u0131 \u0130nki\u015faf \u00fczr\u0259 Qlobal Strateji \u0130nstitutunun (GSISD) t\u0259sis\u00e7i direktoru Rosmel Rodrigez&nbsp;<\/strong>vur\u011fulay\u0131r ki, Portuqaliya Az\u0259rbaycanla enerji sah\u0259l\u0259rind\u0259, \u015e\u0259rq-Q\u0259rb n\u0259qliyyat d\u0259hlizi kimi infrastruktur layih\u0259l\u0259rind\u0259, o c\u00fcml\u0259d\u0259n C\u0259nub Qaz D\u0259hlizinin enerji t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyini g\u00fccl\u0259ndir\u0259n \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131 inki\u015faf etdirm\u0259yi daha perspektivli hesab edir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cBundan \u0259lav\u0259, turizm, k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131, qida emal\u0131, i\u015f\u0131qland\u0131rma s\u0259nayesi v\u0259 texnologiya transferi kimi sah\u0259l\u0259rd\u0259 \u00f6lk\u0259l\u0259r aras\u0131nda iqtisadi inki\u015faf t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcsl\u0259ri n\u0259z\u0259rd\u0259n ke\u00e7irilir. Bu t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcsl\u0259rin bir \u00e7oxu Az\u0259rbaycana Avropa \u0130ttifaq\u0131na \u00fczv \u00f6lk\u0259l\u0259rl\u0259 birba\u015fa m\u00fcbadil\u0259 etm\u0259k imkan\u0131 verir\u201d, &#8211; ekspert deyir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00dcmumiyy\u0259tl\u0259, \u00f6lk\u0259mizd\u0259 investisiya m\u00fchitinin optimalla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 davaml\u0131 t\u0259dbirl\u0259r h\u0259yata ke\u00e7irilir v\u0259 b\u00fct\u00fcn bunlar\u0131n u\u011furlu n\u0259tic\u0259l\u0259ri respublikam\u0131za m\u00fcxt\u0259lif m\u0259nb\u0259l\u0259rd\u0259n c\u0259lb edil\u0259n investisiyalar\u0131n h\u0259cminin artmas\u0131nda \u00f6z\u00fcn\u00fc g\u00f6st\u0259rir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-right\"><strong><a href=\"https:\/\/vergiler.az\/news\/article\/25154.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\" title=\"\">Tamilla M\u0259mm\u0259dova<\/a><\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycan iqtisadiyyat\u0131n\u0131n hans\u0131 sah\u0259l\u0259ri xarici investisiyalar \u00fc\u00e7\u00fcn daha c\u0259lbedicidir? Xarici ekspertl\u0259rin cavablar\u0131 v\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n iqtisadi imkanlar\u0131\u2026 Az\u0259rbaycan d\u00fcnya miqyas\u0131nda investisiya \u00fc\u00e7\u00fcn c\u0259lbedici \u00f6lk\u0259 statusunu g\u00fcnd\u0259n-g\u00fcn\u0259 g\u00fccl\u0259ndirir. \u00d6lk\u0259d\u0259 yarad\u0131lm\u0131\u015f siyasi v\u0259 iqtisadi sabitlik, \u0259lveri\u015fli biznes v\u0259&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":14398,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[50,41],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/14397"}],"collection":[{"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=14397"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/14397\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":14399,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/14397\/revisions\/14399"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/14398"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=14397"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=14397"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=14397"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}