{"id":14409,"date":"2023-08-05T05:00:00","date_gmt":"2023-08-05T02:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/rockvell.com\/?p=14409"},"modified":"2023-08-05T13:07:18","modified_gmt":"2023-08-05T10:07:18","slug":"qidalarin-qablasdirilmasinin","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rockvell.com\/?p=14409","title":{"rendered":"Qidalar\u0131n qabla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n&#8230;."},"content":{"rendered":"\n<p class=\"has-medium-font-size\"><strong>Qidalar\u0131n qabla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n \u0259h\u0259miyy\u0259ti v\u0259 bu sah\u0259d\u0259 yeni texnologiyalar\u0131n t\u0259tbiqinin vacibliyi<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Qidalar uzun m\u00fcdd\u0259t saxlan\u0131lmaq, h\u0259m\u00e7inin israf\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq v\u0259 qida t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyini t\u0259min etm\u0259k m\u0259qs\u0259dil\u0259 qabla\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r. Qidalar\u0131 qabla\u015fd\u0131rmaqdan \u00f6tr\u00fc ilk d\u0259f\u0259 qalayla \u00f6rt\u00fclm\u00fc\u015f konserv qutular \u00fc\u00e7\u00fcn patent XIX \u0259srin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 B\u00f6y\u00fck Britaniyadan olan tacir Peter Durand t\u0259r\u0259find\u0259n al\u0131n\u0131b. Lakin qidalar\u0131n qabla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 prosesinin daha \u0259vv\u0259l\u0259 t\u0259sad\u00fcf etdiyi t\u0259xmin olunur. Bel\u0259 ki, insanlar h\u0259l\u0259 q\u0259dim zamanlarda qidalar\u0131n da\u015f\u0131nmas\u0131 v\u0259 saxlanmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn a\u011faclar\u0131n qab\u0131\u011f\u0131ndan v\u0259 ya yarpaqlar\u0131ndan istifad\u0259 edibl\u0259r. Sonrak\u0131 d\u00f6vrl\u0259rd\u0259 onlar bunun \u00fc\u00e7\u00fcn heyvan d\u0259risind\u0259n, toxunmu\u015f otlardan, bo\u015f a\u011fac k\u00f6t\u00fckl\u0259rind\u0259n v\u0259 dig\u0259r vasit\u0259l\u0259rd\u0259n yararlan\u0131blar. Metal v\u0259 saxs\u0131 qablar\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131 is\u0259 qabla\u015fd\u0131rman\u0131n inki\u015faf\u0131na t\u0259kan verib.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/rockvell.com\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/whatsapp-image-2023-07-12-at-153856.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-14410\" width=\"453\" height=\"453\" srcset=\"https:\/\/rockvell.com\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/whatsapp-image-2023-07-12-at-153856.jpg 649w, https:\/\/rockvell.com\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/whatsapp-image-2023-07-12-at-153856-300x300.jpg 300w, https:\/\/rockvell.com\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/whatsapp-image-2023-07-12-at-153856-150x150.jpg 150w, https:\/\/rockvell.com\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/whatsapp-image-2023-07-12-at-153856-360x360.jpg 360w\" sizes=\"(max-width: 453px) 100vw, 453px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>M\u00fcasir d\u00f6vr\u00fcm\u00fczd\u0259 b\u0259z\u0259n \u201ci\u015fl\u0259nmi\u015f\u201d, \u201chaz\u0131r\u201d, \u201cyar\u0131mfabrikat\u201d adland\u0131r\u0131lan qabla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f qidalar \u201cqeyri-sa\u011flam\u201d kimi xarakteriz\u0259 olunur. Qabla\u015fd\u0131rma \u00fc\u00e7\u00fcn istifad\u0259 edil\u0259n qablar\u0131n is\u0259 tullant\u0131 kimi \u0259traf m\u00fchit\u0259 at\u0131ld\u0131\u011f\u0131 v\u0259 t\u0259bi\u0259ti \u00e7irkl\u0259ndirdiyi bildirilir. Lakin qabla\u015fd\u0131rman\u0131n \u0259sas funksiyalar\u0131na, istifad\u0259 istiqam\u0259tl\u0259rin\u0259, m\u00fcasir d\u00f6vr\u00fcn qidalanma v\u0259rdi\u015fl\u0259rin\u0259 v\u0259 beyn\u0259lxalq hesabatlara n\u0259z\u0259r yetirdikd\u0259, qidalar\u0131n qabla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n z\u0259ruri oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcr\u00fck. Bel\u0259 ki, 2021-ci ild\u0259 d\u00fcnyada t\u0259qrib\u0259n 2,3 milyard insan orta v\u0259 ya a\u011f\u0131r d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 qida \u00e7at\u0131\u015fmazl\u0131\u011f\u0131 ya\u015fay\u0131b. Haz\u0131rda 820 milyondan art\u0131q insan acl\u0131qdan \u0259ziyy\u0259t \u00e7\u0259kir. 2050-ci il\u0259d\u0259k is\u0259&nbsp; d\u00fcnya \u0259halisinin say\u0131n\u0131n 9,8 milyarda \u00e7ataca\u011f\u0131 proqnozla\u015fd\u0131rl\u0131r ki, buna uy\u011fun olaraq \u0259rzaq istehsal\u0131 indiki d\u00f6vrl\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 60% artmal\u0131d\u0131r. Bununla yana\u015f\u0131, qlobal istixana qaz\u0131 emissiyalar\u0131n\u0131n 8-10%-nin insanlar \u00fc\u00e7\u00fcn istehsal edil\u0259n, lakin istehlak olunmayan qidalardan qaynaqland\u0131\u011f\u0131 t\u0259xmin edilir. H\u0259r il d\u00fcnyada insanlar \u00fc\u00e7\u00fcn istehsal olunan qida m\u0259hsullar\u0131n\u0131n \u00fc\u00e7d\u0259 bir hiss\u0259si, t\u0259xmin\u0259n 1,3 milyard tonu itirilir v\u0259 ya israf edilir. H\u0259m\u00e7inin qida itkil\u0259ri v\u0259 tullant\u0131lar\u0131 meyv\u0259 v\u0259 t\u0259r\u0259v\u0259zl\u0259rd\u0259 \u0259n y\u00fcks\u0259k nisb\u0259t\u0259 malikdir. Bu m\u0259lumatlar qida itkisi v\u0259 ya israf\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259cili yollar tapma\u011fa ehtiyac duyuldu\u011funu g\u00f6st\u0259rir ki, bunlardan biri d\u0259 qidalar\u0131n qabla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131d\u0131r. Bel\u0259 ki, qidalar\u0131n xarab olmas\u0131nda temperatur, r\u00fctub\u0259t, istilik, i\u015f\u0131q v\u0259 mikroorqanizml\u0259r kimi m\u00fcxt\u0259lif amill\u0259r rol oynay\u0131r. Qabla\u015fd\u0131rma is\u0259 qidalar\u0131n xarab olmadan uzun m\u00fcdd\u0259t saxlanmas\u0131n\u0131 t\u0259min ed\u0259r\u0259k qida israf\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131nda m\u00fch\u00fcm \u0259h\u0259miyy\u0259t\u0259 malikdir. Qoruma, saxlama, da\u015f\u0131mada rahatl\u0131\u011f\u0131n t\u0259min edilm\u0259si v\u0259 dig\u0259r amill\u0259r qabla\u015fd\u0131rman\u0131n \u0259sas funksiyalar\u0131na aiddir.<\/p>\n\n\n\n<p>Texnologiyan\u0131n inki\u015faf\u0131 il\u0259 \u0259laq\u0259dar m\u00fcxt\u0259lif materiallar qabla\u015fd\u0131rma material\u0131 kimi istifad\u0259 oluna bilir. Bununla bel\u0259, qidalar\u0131n qabla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 zaman\u0131 istifad\u0259 edil\u0259n materiallar qida t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyin\u0259 uy\u011fun, m\u00f6hk\u0259m, c\u0259lbedici v\u0259 q\u0259na\u0259tcil olmal\u0131d\u0131r. Bunlara plastik, \u015f\u00fc\u015f\u0259, ka\u011f\u0131z, metal, taxta v\u0259 bird\u0259n \u00e7ox material\u0131n birlikd\u0259 istifad\u0259 edildiyi kompozit tipli qabla\u015fd\u0131rma materiallar\u0131 daxildir.<\/p>\n\n\n\n<p>Qabla\u015fd\u0131rma materiallar\u0131 qidalar\u0131n \u00fcz\u0259rind\u0259 g\u00f6st\u0259ril\u0259n istifad\u0259 m\u00fcdd\u0259ti bit\u0259n\u0259d\u0259k xarab olmas\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 ala bilir. \u015e\u00fcbh\u0259siz ki, qidan\u0131n xarab olmadan qalmas\u0131nda emal \u015f\u0259raiti, d\u00fczg\u00fcn saxlanma v\u0259 qabla\u015fd\u0131rma qoruma funksiyas\u0131n\u0131 b\u0259rab\u0259r yerin\u0259 yetirir. Qabla\u015fd\u0131rman\u0131n qidan\u0131 qoruya bilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn qida mikroorqanizml\u0259rd\u0259n t\u0259mizl\u0259nm\u0259lidir. M\u0259s\u0259l\u0259n, xarab olmas\u0131na \u015f\u0259rait yaradan mikroorqanizml\u0259rd\u0259n t\u0259mizl\u0259nmi\u015f s\u00fcd v\u0259 ya meyv\u0259 \u015fir\u0259si \u015f\u00fc\u015f\u0259 butulkalarda v\u0259 ya \u00e7oxqatl\u0131 karton qutularda qabla\u015fd\u0131r\u0131ld\u0131qda v\u0259 m\u00fcvafiq saxlama \u015f\u0259raitind\u0259 saxland\u0131qda, qabla\u015fd\u0131rma \u00f6z m\u00fchafiz\u0259 v\u0259zif\u0259sini yerin\u0259 yetirir v\u0259 i\u00e7\u0259risind\u0259ki m\u0259hsulu istifad\u0259 m\u00fcdd\u0259ti bit\u0259n\u0259d\u0259k xarab olmaqdan qoruyur. Vakuumda v\u0259 ya modifikasiya edilmi\u015f atmosferd\u0259 qabla\u015fd\u0131r\u0131lan \u0259t m\u0259hsullar\u0131 is\u0259 qabla\u015fd\u0131rma material\u0131 h\u0259min m\u0259hsulun oksigenl\u0259 t\u0259mas\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 ald\u0131\u011f\u0131na g\u00f6r\u0259 qorunur. \u018fsas qida m\u0259hsullar\u0131ndan biri olan \u00e7\u00f6r\u0259k qabla\u015fd\u0131r\u0131lmadan sat\u0131\u015fa \u00e7\u0131xar\u0131larsa, x\u0259st\u0259lik t\u00f6r\u0259d\u0259n mikroorqanizml\u0259rin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259mizl\u0259n\u0259 v\u0259 dezinfeksiya edil\u0259 bil\u0259n n\u0259qliyyat vasit\u0259l\u0259rind\u0259 v\u0259 ye\u015fikl\u0259rd\u0259 da\u015f\u0131nmal\u0131d\u0131r. Lakin bu t\u0259l\u0259bl\u0259rd\u0259n as\u0131l\u0131 olmayaraq, qabla\u015fd\u0131rma \u00e7\u00f6r\u0259yi \u0259traf m\u00fchitin z\u0259r\u0259rli t\u0259sirl\u0259rind\u0259n qoruyur v\u0259 gigiyenik qaydada istehlak\u00e7\u0131ya \u00e7atd\u0131r\u0131lmas\u0131na \u015f\u0259rait yarad\u0131r. Dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n meyv\u0259 v\u0259 t\u0259r\u0259v\u0259z kimi tez xarab olan m\u0259hsullar \u00fc\u00e7\u00fcn haz\u0131rlanm\u0131\u015f qabla\u015fd\u0131rma materiallar\u0131 v\u0259 texnologiyalar\u0131 onlar\u0131 qoruyaraq itkil\u0259rin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 al\u0131r. X\u00fcsusil\u0259 bu tip qidalarda klassik \u00fcsullarla yana\u015f\u0131, \u0259traf havan\u0131n qaz t\u0259rkibinin t\u0259nziml\u0259nm\u0259si idar\u0259 olunan atmosferd\u0259 depolama, aktiv v\u0259 a\u011f\u0131ll\u0131 qabla\u015fd\u0131rma, modifikasiya edilmi\u015f atmosferd\u0259 is\u0259 qabla\u015fd\u0131rma v\u0259 ya buxar \u0259leyhin\u0259 qabla\u015fd\u0131rma kimi apar\u0131l\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Qabla\u015fd\u0131rman\u0131n qoruma funksiyas\u0131 il\u0259 birlikd\u0259 n\u0259z\u0259r\u0259 almal\u0131 oldu\u011fumuz x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259rind\u0259n biri d\u0259 rahat istifad\u0259dir. Bunlar bir-birini tamamlay\u0131r. Bel\u0259 ki, son d\u00f6vrl\u0259rd\u0259 d\u0259yi\u015f\u0259n h\u0259yat \u015f\u0259rtl\u0259ri v\u0259 texnoloji inki\u015fafla \u0259laq\u0259dar olaraq, qabla\u015fd\u0131rman\u0131n qoruyucu x\u00fcsusiyy\u0259ti il\u0259 yana\u015f\u0131, f\u0259rqli x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259rin\u0259 d\u0259 ehtiyac duyulma\u011fa ba\u015flan\u0131l\u0131b. Q\u0131sa m\u00fcdd\u0259td\u0259 haz\u0131rlanan qidalar\u0131n v\u0259 praktik qabla\u015fd\u0131rmalar\u0131n \u0259h\u0259miyy\u0259ti art\u0131b. Haz\u0131rda t\u0259krar istifad\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn a\u00e7\u0131l\u0131b ba\u011flana bil\u0259n, bi\u015firilm\u0259y\u0259 haz\u0131r v\u0259 ya isidil\u0259r\u0259k yeyil\u0259 bil\u0259n qidalarda istifad\u0259 edil\u0259n, asanl\u0131qla ba\u011flana bil\u0259n v\u0259 asanl\u0131qla da\u015f\u0131na bil\u0259n ba\u011flamalar \u0259h\u0259miyy\u0259tli hala g\u0259lib. Bu c\u00fcr inki\u015faf m\u0259hsulun t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyinin qorunmas\u0131, el\u0259c\u0259 d\u0259 y\u00fcks\u0259k keyfiyy\u0259tli v\u0259 t\u0259z\u0259 m\u0259hsullar\u0131n istehlak\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn faydal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Qabla\u015fd\u0131rman\u0131n dig\u0259r \u00f6n\u0259mli c\u0259h\u0259ti d\u0259 onun m\u0259lumat verm\u0259 x\u00fcsusiyy\u0259tidir. Dig\u0259r \u0259sas funksiyalarla yana\u015f\u0131, qabla\u015fd\u0131rman\u0131n \u00fcz\u0259rind\u0259ki etiketl\u0259 istehsal\u00e7\u0131n\u0131n mesajlar\u0131 istehlak\u00e7\u0131ya \u00e7atd\u0131r\u0131l\u0131r. \u00c7\u00fcnki qabla\u015fd\u0131rmada qidan\u0131n ad\u0131, onun t\u0259rkib hiss\u0259l\u0259rinin siyah\u0131s\u0131, xalis miqdar\u0131, t\u00f6vsiy\u0259 olunan istehlak v\u0259 ya son istifad\u0259 tarixl\u0259ri, allergen m\u0259lumatlar\u0131, x\u00fcsusi saxlama \u015f\u0259raiti, m\u0259n\u015f\u0259 \u00f6lk\u0259si, partiya n\u00f6mr\u0259si kimi m\u0259lumatlar olmal\u0131d\u0131r. H\u0259m\u00e7inin qabla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f qida m\u0259hsulu alark\u0259n m\u0259hsulla yana\u015f\u0131, istehsal\u00e7\u0131 haqq\u0131nda da m\u0259lumat almaq m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Paketd\u0259 istehsal\u00e7\u0131n\u0131n qeydiyyat n\u00f6mr\u0259sinin olmas\u0131 m\u0259cburidir. Bu r\u0259q\u0259m istehsal\u00e7\u0131n\u0131n (m\u00fc\u0259ssis\u0259nin) t\u0259l\u0259b olunan m\u0259lumatlarla s\u0259n\u0259dl\u0259ri tamamlad\u0131\u011f\u0131n\u0131 v\u0259 s\u0259lahiyy\u0259tli orqan t\u0259r\u0259find\u0259n sistemd\u0259 qeydiyyata al\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildirir. \u00dcmumiyy\u0259tl\u0259 qabla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f qida alark\u0259n b\u0259zi m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r\u0259 diqq\u0259t etm\u0259k laz\u0131md\u0131r. Bel\u0259 ki, qabla\u015fd\u0131rmada m\u0259hsulun son istifad\u0259 v\u0259 ya t\u00f6vsiy\u0259 olunan istehlak tarixl\u0259ri v\u0259 \u0259g\u0259r varsa, allergen haqq\u0131nda m\u0259lumat yaz\u0131lmal\u0131d\u0131r. Qida v\u0259 istehsal\u00e7\u0131 haqq\u0131nda kifay\u0259t q\u0259d\u0259r m\u0259lumat qeyd edilm\u0259lidir. Qabla\u015fd\u0131rmada deformasiya olmamal\u0131d\u0131r. M\u0259hsulu almam\u0131\u015fdan \u0259vv\u0259l &#8220;\u018fg\u0259r qabla\u015fd\u0131rma kartondursa, c\u0131r\u0131l\u0131bm\u0131? Plastikdirs\u0259, de\u015fik varm\u0131? Konserv qutusunda \u015fi\u015fkinlik varm\u0131? Ba\u011flaman\u0131n qapa\u011f\u0131 a\u00e7\u0131l\u0131bm\u0131?&#8221; kimi suallara cavab verm\u0259kl\u0259, qabla\u015fd\u0131rmada deformasiya olub-olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 t\u0259sdiql\u0259m\u0259k olar. Eyni zamanda qida qabla\u015fd\u0131rmada g\u00f6st\u0259ril\u0259n \u015f\u0259rtl\u0259r \u0259sas\u0131nda saxlanmal\u0131d\u0131r. Hans\u0131ki bu \u015f\u0259rtl\u0259r qidalar laboratoriyalarda istifad\u0259 \u015f\u0259rtl\u0259rini simulyasiya ed\u0259n s\u0131naqlardan ke\u00e7iril\u0259r\u0259k m\u00fc\u0259yy\u0259n edilir v\u0259 qabla\u015fd\u0131rmadan \u0259vv\u0259l t\u0259sdiql\u0259nir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u015e\u00fcbh\u0259siz ki, d\u00fcnya \u0259halisinin getdikc\u0259 artd\u0131\u011f\u0131 bir d\u00f6vrd\u0259 t\u0259bii ehtiyatlar\u0131 qorumaq v\u0259 ham\u0131n\u0131 kifay\u0259t q\u0259d\u0259r qida il\u0259 t\u0259min etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn daha dayan\u0131ql\u0131 sisteml\u0259r\u0259 ke\u00e7ilm\u0259lidir. Bunlara qlobal qida istehsal\u0131 sisteminin d\u0259yi\u015fdirilm\u0259si, qida z\u0259ncirind\u0259 qida itkil\u0259rinin v\u0259 israf\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131 v\u0259 qabla\u015fd\u0131rma tullant\u0131lar\u0131n\u0131n t\u0259sirl\u0259rinin minimuma endirilm\u0259si daxildir. D\u00fcnyada qida itkil\u0259ri b\u00fct\u00fcn qida n\u00f6vl\u0259rind\u0259 v\u0259 qida z\u0259ncirinin b\u00fct\u00fcn m\u0259rh\u0259l\u0259l\u0259rind\u0259 \u0259sas\u0259n \u00e7\u00fcr\u00fcm\u0259 n\u0259tic\u0259sind\u0259 ba\u015f verir. Qida m\u0259hsullar\u0131n\u0131n mikroblarla \u00e7irkl\u0259nm\u0259si is\u0259 qidalardan ke\u00e7\u0259n yoluxucu x\u0259st\u0259likl\u0259rin \u0259sas s\u0259b\u0259bidir. Dig\u0259r m\u0259s\u0259l\u0259 &nbsp;daha uzun saxlama m\u00fcdd\u0259ti t\u0259l\u0259b ed\u0259n v\u0259 daha az i\u015fl\u0259nmi\u015f qidalara t\u0259l\u0259bat\u0131n artmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259, t\u0259hl\u00fck\u0259siz v\u0259 uzun m\u00fcdd\u0259t keyfiyy\u0259tini saxlaya bil\u0259n innovativ qida paketl\u0259rinin haz\u0131rlanmas\u0131na ehtiyac var. Bu bax\u0131mdan bir s\u0131ra \u015f\u0259rtl\u0259rl\u0259 yana\u015f\u0131, i\u00e7ind\u0259kil\u0259ri n\u0259md\u0259n, havadan, mikrob v\u0259 mexaniki z\u0259d\u0259l\u0259nm\u0259l\u0259rd\u0259n (vibrasiya v\u0259 \u015fok) qoruyan passiv qida qabla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131ndan m\u0259s\u0259l\u0259n, antimikroblar v\u0259 ya oksigen uducularla qida \u00e7\u00fcr\u00fcm\u0259sinin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaqla, qidan\u0131n saxlama m\u00fcdd\u0259tini uzadan aktiv qida qabla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131na ke\u00e7id m\u00fch\u00fcm m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259ndir. Bu bax\u0131mdan nanotexnologiya aktiv qida qabla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n inki\u015faf\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn bir vasit\u0259 kimi getdikc\u0259 daha \u00e7ox ara\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r. Avropa \u0130ttifaq\u0131n\u0131n d\u0259st\u0259kl\u0259diyi \u201cNanoPack\u201d layih\u0259si \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 antimikrob x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259r\u0259 malik aktiv qabla\u015fd\u0131rma \u00fc\u00e7\u00fcn x\u00fcsusi \u00f6rt\u00fckl\u0259r haz\u0131rlan\u0131r. Bu \u00f6rt\u00fckl\u0259r ki\u00e7ik miqdarda antimikrob efir ya\u011flar\u0131n\u0131 buxar \u015f\u0259klind\u0259 paketin &#8220;headspace&#8221; adlanan hiss\u0259sin\u0259 burax\u0131r. Bununla qidan\u0131 v\u0259 bo\u015flu\u011fu sterilizasiya edir, h\u0259m\u00e7inin m\u0259hsulun saxlanma m\u00fcdd\u0259tini uzad\u0131r. \u0130lkin t\u0259dqiqatlar \u201cNanoPack\u201d \u00f6rt\u00fckl\u0259rinin qatq\u0131s\u0131z \u00e7\u00f6r\u0259yin saxlanma m\u00fcdd\u0259tini 3 h\u0259ft\u0259y\u0259 q\u0259d\u0259r uzatd\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6st\u0259rib. Bu da qida tullant\u0131lar\u0131n\u0131 azaltmaq \u00fc\u00e7\u00fcn aktiv qabla\u015fd\u0131rma sisteml\u0259rinin potensial\u0131n\u0131 s\u00fcbut edir. Suya, oksigen\u0259 v\u0259 patogenl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 g\u00fccl\u00fc mexaniki m\u00fcqavim\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259 bil\u0259n v\u0259 daha az \u0259lav\u0259l\u0259rd\u0259n yararlanmaqla qidan\u0131n istifad\u0259 m\u00fcdd\u0259tini uzadan \u00f6rt\u00fckl\u0259r qida qabla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131nda \u00e7ox t\u0259l\u0259b olunur. Bu \u00f6rt\u00fckl\u0259r is\u0259 \u0259sas\u0259n bioloji par\u00e7alanmayan v\u0259 qal\u0131q \u0259sasl\u0131 b\u0259rpa edilm\u0259y\u0259n m\u0259nb\u0259l\u0259rd\u0259n istehsal olunur. Davaml\u0131 utilizasiya v\u0259 ya t\u0259krar emal \u00fcsullar\u0131 \u0259ks\u0259r vaxtlarda bir ne\u00e7\u0259 funksional t\u0259b\u0259q\u0259ni \u0259hat\u0259 ed\u0259n materiallar \u00fc\u00e7\u00fcn effektli olmur. Bundan \u0259lav\u0259, davaml\u0131 plastik qabla\u015fd\u0131rma tullant\u0131lar\u0131n\u0131n \u0259traf m\u00fchit\u0259 t\u0259siri qlobal problemdir. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259, \u0259traf m\u00fchit\u0259 az z\u0259r\u0259r ver\u0259n v\u0259 daha davaml\u0131 materiallara \u00fcst\u00fcnl\u00fck verilm\u0259y\u0259 ba\u015flan\u0131b. Bio-\u0259sasl\u0131 qabla\u015fd\u0131rma materiallar\u0131 artan bioloji par\u00e7alanma v\u0259 ya s\u0131x\u0131lma qabiliyy\u0259tin\u0259 g\u00f6r\u0259, \u0259n\u0259n\u0259vi plastik qabla\u015fd\u0131rmaya ekoloji c\u0259h\u0259td\u0259n alternativ kimi getdikc\u0259 daha \u00e7ox ara\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r. Bununla bel\u0259, bu materiallar\u0131n z\u0259if bariyer x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259rin\u0259, m\u0259s\u0259l\u0259n, y\u00fcks\u0259k su v\u0259 hava ke\u00e7iriciliyin\u0259 g\u00f6r\u0259, s\u0259nayed\u0259 istifad\u0259si v\u0259 t\u0259tbiqi m\u0259hduddur. Lakin \u0259n\u0259n\u0259vi plastikl\u0259r\u0259 ekvivalent olmas\u0131 v\u0259 d\u00fcnyan\u0131n tullant\u0131 probleminin h\u0259ll edilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn bu istiqam\u0259td\u0259 \u0259sasl\u0131 i\u015f apar\u0131lmal\u0131d\u0131r. Haz\u0131rda Avropa \u0130ttifaq\u0131n\u0131n (A\u0130) d\u0259st\u0259kl\u0259diyi \u201cRefuCoat\u201d layih\u0259si iki yeni bio-\u0259sasl\u0131 qida qabla\u015fd\u0131rmas\u0131 \u00fcz\u0259rind\u0259 i\u015fl\u0259yir. Onlardan birincisi qar\u011f\u0131dal\u0131 lopalar\u0131, cips v\u0259 duzlu q\u0259lyanalt\u0131lar\u0131n qabla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131nda istifad\u0259 olunan metalla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f material\u0131n tam t\u0259krar emal edil\u0259 bil\u0259n aktiv qabla\u015fd\u0131rma \u0259v\u0259zinin haz\u0131rlanmas\u0131d\u0131r. \u0130kincisi toyuq v\u0259 \u0259t m\u0259hsullar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn tam bioloji par\u00e7alana bil\u0259n qabla\u015fd\u0131rman\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r. Bel\u0259likl\u0259, bu layih\u0259 qabla\u015fd\u0131rma tullant\u0131lar\u0131n\u0131n h\u0259cmini azaltmaqla yana\u015f\u0131, qida m\u0259hsullar\u0131n\u0131n saxlanma m\u00fcdd\u0259tini uzatma\u011f\u0131 h\u0259d\u0259fl\u0259yir.<\/p>\n\n\n\n<p>Qida qabla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n davaml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n art\u0131r\u0131lmas\u0131 il\u0259 \u0259laq\u0259dar \u00fcz\u0259rind\u0259 i\u015fl\u0259n\u0259n dig\u0259r bir istiqam\u0259t is\u0259 istehsal zaman\u0131 qida s\u0259nayesind\u0259 yaranan tullant\u0131lardan qabla\u015fd\u0131r\u0131lmada istifad\u0259 edilm\u0259kl\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r. 2017-ci ilin noyabr\u0131nda ba\u015flayan A\u0130-nin d\u0259st\u0259kl\u0259diyi \u201cYPACK\u201d layih\u0259si \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 at\u0131lan t\u0259mizl\u0259nm\u0259mi\u015f z\u0259rdab tozunun v\u0259 badam qab\u0131qlar\u0131n\u0131n \u0259lav\u0259 m\u0259hsullar\u0131ndan t\u0259krar emal edil\u0259 bil\u0259n \u201cFlow pack\u201d material\u0131n\u0131n v\u0259 bioloji par\u00e7alanma qabiliyy\u0259tin\u0259 malik qabla\u015fd\u0131rma qab\u0131n\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131 \u00fcz\u0259rind\u0259 i\u015f apar\u0131l\u0131r. \u201cFlow pack\u201d material\u0131 passiv bariyer rolunu oynayacaq, qab is\u0259 aktiv antimikrob x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259rin\u0259 malik olacaq. Bununla da, qida m\u0259hsulunun saxlanma m\u00fcdd\u0259ti uzad\u0131lacaq.<\/p>\n\n\n\n<p>G\u00f6r\u00fcnd\u00fcy\u00fc kimi, aktiv qabla\u015fd\u0131rma sisteml\u0259ri qidan\u0131n daha uzun m\u00fcdd\u0259t saxlanmas\u0131na \u015f\u0259rait yaradaraq \u00e7\u00fcr\u00fcm\u0259 s\u0259b\u0259bind\u0259n ba\u015f ver\u0259n itki v\u0259 tullant\u0131lar\u0131 minimuma endirir, dig\u0259r innovativ ideyalar is\u0259 qabla\u015fd\u0131rma tullant\u0131lar\u0131n\u0131 azald\u0131r v\u0259 ya ba\u015fqa m\u0259nb\u0259l\u0259rd\u0259n g\u0259l\u0259n tullant\u0131lar\u0131 qiym\u0259tli resurslara \u00e7evirir. Bu texnoloji yenilikl\u0259r g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 qlobal qida tullant\u0131lar\u0131na qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259d\u0259 \u00e7ox \u00f6n\u0259mli vasit\u0259 olacaq.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-right\"><strong>S\u0259nub\u0259r S\u0259rdarb\u0259yli Y\u0131lmaz<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Qidalar\u0131n qabla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n \u0259h\u0259miyy\u0259ti v\u0259 bu sah\u0259d\u0259 yeni texnologiyalar\u0131n t\u0259tbiqinin vacibliyi Qidalar uzun m\u00fcdd\u0259t saxlan\u0131lmaq, h\u0259m\u00e7inin israf\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq v\u0259 qida t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyini t\u0259min etm\u0259k m\u0259qs\u0259dil\u0259 qabla\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r. Qidalar\u0131 qabla\u015fd\u0131rmaqdan \u00f6tr\u00fc ilk d\u0259f\u0259 qalayla \u00f6rt\u00fclm\u00fc\u015f konserv qutular \u00fc\u00e7\u00fcn&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":6420,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[50],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/14409"}],"collection":[{"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=14409"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/14409\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":14418,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/14409\/revisions\/14418"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/6420"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=14409"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=14409"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=14409"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}