{"id":14849,"date":"2023-08-18T08:00:00","date_gmt":"2023-08-18T05:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/rockvell.com\/?p=14849"},"modified":"2023-08-18T13:15:56","modified_gmt":"2023-08-18T10:15:56","slug":"yeni-mur%c9%99kk%c9%99blik-s%c9%99viyy%c9%99si","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rockvell.com\/?p=14849","title":{"rendered":"Yeni m\u00fcr\u0259kk\u0259blik s\u0259viyy\u0259si"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"has-medium-font-size\"><strong>Yeni m\u00fcr\u0259kk\u0259blik s\u0259viyy\u0259si: telefon f\u0131r\u0131ldaq\u00e7\u0131lar\u0131 saxta h\u0259mkar simas\u0131nda \u201cimtina olunmaz\u201d z\u0259ngl\u0259r edirl\u0259r<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u201cKaspersky\u201d m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259ri yeni \u00e7oxm\u0259rh\u0259l\u0259li telefon f\u0131r\u0131ldaq\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131 sxemi haqq\u0131nda dan\u0131\u015f\u0131rlar. H\u00fccumlar getdikc\u0259 daha \u00e7ox h\u0259d\u0259fli h\u00fccumlara \u00e7evrilir, t\u0259cav\u00fczkarlar qurban\u0131n f\u0259aliyy\u0259t sah\u0259sin\u0259 istinad edir, h\u0259m z\u0259ngl\u0259rd\u0259n, h\u0259m d\u0259 mesajlardan istifad\u0259 edirl\u0259r. \u018fsas m\u0259qs\u0259d pul o\u011furlamaqd\u0131r.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/rockvell.com\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Kaspersky-2.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-8743\" width=\"442\" height=\"294\" srcset=\"https:\/\/rockvell.com\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Kaspersky-2.png 1024w, https:\/\/rockvell.com\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Kaspersky-2-300x200.png 300w, https:\/\/rockvell.com\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Kaspersky-2-768x512.png 768w, https:\/\/rockvell.com\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Kaspersky-2-360x240.png 360w\" sizes=\"(max-width: 442px) 100vw, 442px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Birinci m\u0259rh\u0259l\u0259. Birincisi, \u015f\u0259xs messencerd\u0259 (\u0259ks\u0259r hallarda bu \u201cTelegram\u201d-d\u0131r) bir mesaj al\u0131r &#8211; bu mesaj ya tan\u0131\u015f kontaktdan, m\u0259s\u0259l\u0259n, h\u0259mkar\u0131ndan v\u0259 ya nam\u0259lum n\u00f6mr\u0259d\u0259n ola bil\u0259r. \u0130kinci halda, mesaj\u0131 g\u00f6nd\u0259r\u0259nl\u0259r ad\u0259t\u0259n potensial qurban\u0131n i\u015fl\u0259diyi sah\u0259nin \u0259m\u0259kda\u015flar\u0131 kimi t\u0259qdim edilir. Bel\u0259likl\u0259, f\u0131r\u0131ldaq\u00e7\u0131lar daha \u00e7ox inam yaratma\u011fa \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar. \u0130stifad\u0259\u00e7i h\u00fcquq-m\u00fchafiz\u0259 v\u0259 ya t\u0259nziml\u0259yici orqanlar\u0131n n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259rinin b\u0259zi vacib m\u0259s\u0259l\u0259 il\u0259 ba\u011fl\u0131 tezlikl\u0259 z\u0259ng alaca\u011f\u0131 bar\u0259d\u0259 m\u0259lumatland\u0131r\u0131l\u0131r v\u0259 bu s\u00f6hb\u0259t\u0259 ciddi yana\u015fma\u011f\u0131n vacib oldu\u011fu deyilir. Bu m\u0259rh\u0259l\u0259ni h\u0259yata ke\u00e7irm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259cav\u00fczkarlar tez-tez dig\u0259r istifad\u0259\u00e7il\u0259rin \u0259vv\u0259ll\u0259r o\u011furlanm\u0131\u015f hesablar\u0131ndan istifad\u0259 edirl\u0259r.<br><br>\u0130kinci m\u0259rh\u0259l\u0259. Tezlikl\u0259, \u015f\u0259xsl\u0259 guya do\u011frudan da h\u00fcquq-m\u00fchafiz\u0259 v\u0259 ya t\u0259nziml\u0259yici orqanlar\u0131 t\u0259msil ed\u0259n n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259r \u0259laq\u0259 saxlay\u0131r, onu t\u0259kidl\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011fa \u00e7a\u011f\u0131r\u0131r, qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 \u0259laq\u0259nin sosial \u0259h\u0259miyy\u0259tin\u0259 inand\u0131r\u0131rlar. Bunun \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259tta psixoloji t\u0259zyiq d\u0259 g\u00f6st\u0259r\u0259 bil\u0259rl\u0259r. Bu m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259 istifad\u0259\u00e7i n\u00f6vb\u0259ti z\u0259ng\u0259 &#8211; saxta bank i\u015f\u00e7il\u0259rind\u0259n g\u0259l\u0259c\u0259k z\u0259ng\u0259 haz\u0131rlan\u0131r.<br><br>\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc m\u0259rh\u0259l\u0259. Bir m\u00fcdd\u0259t sonra maliyy\u0259 t\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n saxta n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259ri \u015f\u0259xs\u0259 z\u0259ng ed\u0259r\u0259k pulunu m\u00fc\u0259yy\u0259n bir karta k\u00f6\u00e7\u00fcrm\u0259y\u0259, h\u0259m\u00e7inin kredit g\u00f6t\u00fcrm\u0259y\u0259 v\u0259 m\u0259s\u0259l\u0259n, bankomat vasit\u0259sil\u0259 hesaba yat\u0131rma\u011fa m\u0259cbur edirl\u0259r. B\u0259zi hallarda, guya k\u00f6m\u0259k etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259cav\u00fczkarlar h\u0259tta qurban\u0131 ayr\u0131ca telefon v\u0259 S\u0130M kart alma\u011fa v\u0259 \u015f\u0259xsi cihaz\u0131 s\u00f6nd\u00fcrm\u0259y\u0259 inand\u0131ra bil\u0259rl\u0259r. Bel\u0259likl\u0259, qurban\u0131n yax\u0131nlar\u0131 il\u0259 \u00fcnsiyy\u0259t qurmamas\u0131 v\u0259 &#8220;qarmaqdan xilas olmamas\u0131&#8221; \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259r yola ba\u015f vururlar.<br><br>\u201c\u0130yul ay\u0131nda ox\u015far ssenari \u00fcz\u0259rind\u0259n ba\u015f ver\u0259n insidentl\u0259rin artd\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fck. \u0130nsanlar art\u0131q \u00e7oxlar\u0131na tan\u0131\u015f olan \u201cbank m\u00fchafiz\u0259 xidm\u0259ti n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259ri\u201d, \u201ch\u00fcquq-m\u00fchafiz\u0259 orqanlar\u0131n\u0131n z\u0259ngi\u201d \u0259fsan\u0259l\u0259rini qulaqard\u0131na vururlar. Pe\u015f\u0259kar f\u0259aliyy\u0259t\u0259 istinad qeyri-standart yana\u015fmad\u0131r. Onun \u00fcmumi m\u0259nz\u0259r\u0259si bel\u0259dir &#8211; h\u00fccum messencerd\u0259 guya bir dostdan v\u0259 ya eyni sah\u0259d\u0259 \u00e7al\u0131\u015fan \u0259m\u0259kda\u015fdan g\u0259l\u0259n mesajla ba\u015flay\u0131r, h\u0259m\u00e7inin t\u0259cav\u00fczkarlar daim rabit\u0259 kanal\u0131n\u0131 d\u0259yi\u015fir v\u0259 \u0259laq\u0259ni bir kontaktdan dig\u0259rin\u0259 \u00f6t\u00fcr\u00fcr\u201d, &#8211; dey\u0259 &#8220;Kaspersky\u201d-nin ba\u015f eksperti Sergey Qolovanov qeyd edir.<br><br>Potensial &#8220;s\u0131f\u0131r m\u0259rh\u0259l\u0259&#8221;. Bu sxem dig\u0259r m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rl\u0259 yana\u015f\u0131, ke\u00e7\u0259n ilin sonunda v\u0259 bu ilin yaz\u0131nda v\u0259 yay\u0131nda \u201cTelegram\u201d &#8211; da fi\u015finq h\u00fccumlar\u0131n\u0131n say\u0131n\u0131n \u00fcmumi art\u0131m\u0131 fonunda aktualla\u015f\u0131b, n\u0259tic\u0259d\u0259 f\u0131r\u0131ldaq\u00e7\u0131lar istifad\u0259\u00e7i hesablar\u0131n\u0131 \u0259l\u0259 ke\u00e7ir\u0259 bilirl\u0259r.<br><br>\u201cKaspersky\u201d m\u00fcdafi\u0259 t\u0259dbirl\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn t\u00f6vsiy\u0259 edir:<\/p>\n\n\n\n<ul>\n<li>h\u0259tta tan\u0131\u015flardan g\u0259l\u0259n h\u0259r hans\u0131 z\u0259ng v\u0259 mesajlara qar\u015f\u0131 ay\u0131q-say\u0131q olun: \u015f\u00fcbh\u0259niz varsa, ba\u015fqa rabit\u0259 kanal\u0131 il\u0259 t\u0259krar yoxlamaq v\u0259 ayd\u0131nla\u015fd\u0131rmaq daha yax\u015f\u0131 olar;<\/li>\n\n\n\n<li>SMS v\u0259 \u201cpush\u201d bildiri\u015fl\u0259rind\u0259n m\u0259lumatlar\u0131 he\u00e7 kim\u0259 a\u00e7\u0131qlamay\u0131n;<\/li>\n\n\n\n<li>telefon saxtakarl\u0131\u011f\u0131ndan v\u0259 spamdan qorunmaq \u00fc\u00e7\u00fcn daxil olan z\u0259ngin arzuolunmaz oldu\u011fu bar\u0259d\u0259 x\u0259b\u0259rdarl\u0131q ed\u0259n x\u00fcsusi h\u0259ll\u0259rd\u0259n istifad\u0259 edin;<\/li>\n\n\n\n<li>\u201cTelegram\u201d hesab\u0131n\u0131z\u0131 qorumaq \u00fc\u00e7\u00fcn: iki faktorlu autentifikasiya qurun v\u0259 fi\u015finq linkl\u0259rin\u0259 klikl\u0259m\u0259ni \u0259ng\u0259ll\u0259y\u0259n h\u0259ll qura\u015fd\u0131r\u0131n;<\/li>\n\n\n\n<li>hesab\u0131n\u0131z o\u011furlan\u0131bsa, onu b\u0259rpa etm\u0259k laz\u0131md\u0131r ki, t\u0259cav\u00fczkarlar t\u0259r\u0259find\u0259n dostlar\u0131n\u0131za qar\u015f\u0131 istifad\u0259 edilm\u0259sin.<\/li>\n<\/ul>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Yeni m\u00fcr\u0259kk\u0259blik s\u0259viyy\u0259si: telefon f\u0131r\u0131ldaq\u00e7\u0131lar\u0131 saxta h\u0259mkar simas\u0131nda \u201cimtina olunmaz\u201d z\u0259ngl\u0259r edirl\u0259r \u201cKaspersky\u201d m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259ri yeni \u00e7oxm\u0259rh\u0259l\u0259li telefon f\u0131r\u0131ldaq\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131 sxemi haqq\u0131nda dan\u0131\u015f\u0131rlar. H\u00fccumlar getdikc\u0259 daha \u00e7ox h\u0259d\u0259fli h\u00fccumlara \u00e7evrilir, t\u0259cav\u00fczkarlar qurban\u0131n f\u0259aliyy\u0259t sah\u0259sin\u0259 istinad edir, h\u0259m&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":8743,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[10],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/14849"}],"collection":[{"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=14849"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/14849\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":14850,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/14849\/revisions\/14850"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/8743"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=14849"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=14849"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=14849"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}