{"id":15293,"date":"2023-09-02T06:00:00","date_gmt":"2023-09-02T03:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/rockvell.com\/?p=15293"},"modified":"2023-09-01T18:56:20","modified_gmt":"2023-09-01T15:56:20","slug":"usaqlari-il%c9%99-onlayn-t%c9%99hluk%c9%99sizlik-qaydalarini-muzakir%c9%99-etm%c9%99y%c9%99n-valideynl%c9%99r","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rockvell.com\/?p=15293","title":{"rendered":"U\u015faqlar\u0131 il\u0259 onlayn t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik qaydalar\u0131n\u0131 m\u00fczakir\u0259 etm\u0259y\u0259n valideynl\u0259r"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"has-medium-font-size\"><strong>Az\u0259rbaycanda u\u015faqlar\u0131 il\u0259 onlayn t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik qaydalar\u0131n\u0131 m\u00fczakir\u0259 etm\u0259y\u0259n valideynl\u0259r var<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>R\u0259q\u0259msal d\u00fcnya bir \u00e7ox t\u0259hl\u00fck\u0259 v\u0259 t\u0259hdidl\u0259rl\u0259 doludur. Bununla bel\u0259, \u201cKaspersky\u201d t\u0259r\u0259find\u0259n apar\u0131lan sor\u011fuya* \u0259sas\u0259n, az\u0259rbaycanl\u0131 valideynl\u0259rin d\u00f6rdd\u0259 birind\u0259n \u00e7oxu (27%) u\u015faqlar\u0131 il\u0259 yad adamlara cavab verm\u0259m\u0259k v\u0259 \u00f6zl\u0259ri haqq\u0131nda h\u0259dd\u0259n art\u0131q m\u0259lumat payla\u015fmamaq (oversharing) kimi onlayn t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik qaydalar\u0131n\u0131 m\u00fczakir\u0259 etm\u0259yib. T\u0259xmin\u0259n eyni sayda respondent (28%) u\u015faqlara onlayn etika qaydalar\u0131n\u0131 da izah etm\u0259yib &#8211; m\u0259s\u0259l\u0259n, t\u0259hqir yazmamaq v\u0259 xo\u015fag\u0259lm\u0259z fotolar yerl\u0259\u015fdirm\u0259mm\u0259k. Bu bar\u0259d\u0259 1 sentyabr 2023-c\u00fc il tarixind\u0259 Bak\u0131da ke\u00e7iril\u0259n \u201cKaspersky Cyber \u200b\u200bKnowledge Day\u201d adl\u0131 m\u0259tbuat konfrans\u0131 zaman\u0131 m\u0259lumat verilib.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/rockvell.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/Kaspersky.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-11072\" width=\"342\" height=\"228\" srcset=\"https:\/\/rockvell.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/Kaspersky.png 650w, https:\/\/rockvell.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/Kaspersky-300x200.png 300w, https:\/\/rockvell.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/Kaspersky-360x240.png 360w\" sizes=\"(max-width: 342px) 100vw, 342px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>T\u0259xmin\u0259n h\u0259r be\u015f respondentd\u0259n biri \u00f6vlad\u0131n\u0131n sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259rd\u0259 \u00f6z s\u0259hif\u0259l\u0259rin\u0259 malik oldu\u011funu bildirib. Amma respondentl\u0259rin yaln\u0131z yar\u0131s\u0131 (53%) sosial media s\u0259hif\u0259l\u0259rind\u0259 \u00f6vladlar\u0131 haqq\u0131nda hans\u0131 m\u0259lumatlar\u0131n ictimaiyy\u0259t\u0259 a\u00e7\u0131q \u015f\u0259kild\u0259 payla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan x\u0259b\u0259rdard\u0131rlar. Bunlar \u0259sas\u0259n hobbi v\u0259 \u015f\u0259xsi foto\u015f\u0259kill\u0259r (41%), ya\u015f (26%), mobil telefon n\u00f6mr\u0259si v\u0259 m\u0259kt\u0259b n\u00f6mr\u0259sidir (15%).<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u015e\u0259b\u0259k\u0259d\u0259 <\/strong><strong>\u201coversharing<\/strong><strong>\u201d<\/strong><strong> v\u0259rdi\u015fi<\/strong><strong> valideynl\u0259r\u0259 xasd\u0131r.<\/strong> Dem\u0259k olar ki, h\u0259r ikinci az\u0259rbaycanl\u0131 valideyn sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259rd\u0259ki s\u0259hif\u0259l\u0259rind\u0259 u\u015faqlar\u0131n\u0131n fotolar\u0131n\u0131, videolar\u0131n\u0131 v\u0259 ya onlar haqq\u0131nda m\u0259lumatlar\u0131 yerl\u0259\u015fdirir (41%). Respondentl\u0259r \u0259n \u00e7ox \u00f6z payla\u015f\u0131mlar\u0131nda u\u015faqlar\u0131n\u0131n hobbil\u0259rini qeyd edirl\u0259r (35%). H\u0259m\u00e7inin \u00f6z s\u0259hif\u0259l\u0259rind\u0259 \u00f6vladlar\u0131n\u0131n h\u0259yat\u0131ndan hekay\u0259l\u0259r (29%), onlar\u0131n adlar\u0131 (25%), foto\u015f\u0259kill\u0259rinin \u00e7\u0259kildiyi yerl\u0259rin geolokasiyas\u0131 (20%) v\u0259 t\u0259hsil ald\u0131qlar\u0131 m\u00fc\u0259ssis\u0259nin ad\u0131n\u0131 (15%) d\u0259rc edirl\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Valideynl\u0259r u\u015faqlar\u0131n\u0131 onlayn t\u0259h<\/strong><strong>didl\u0259rd\u0259n<\/strong><strong> <\/strong><strong>qorumaq \u00fc\u00e7\u00fcn n\u0259 edirl\u0259r<\/strong>. \u00d6vlad\u0131n\u0131 internetd\u0259ki riskl\u0259rd\u0259n qorumaq \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259r iki n\u0259f\u0259rd\u0259n biri onun internetd\u0259 ke\u00e7irdiyi vaxt\u0131 m\u0259hdudla\u015fd\u0131r\u0131r, 43% onun onlayn oldu\u011fu vaxt m\u00fcdd\u0259tin\u0259 n\u0259zar\u0259t etm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131r, 37% is\u0259 onlara onlayn t\u0259hdidl\u0259r haqq\u0131nda dan\u0131\u015f\u0131r. Eyni zamanda, h\u0259r on n\u0259f\u0259rd\u0259n biri yad \u015f\u0259xsl\u0259rin \u00f6vlad\u0131n\u0131n etibar\u0131n\u0131 qazanma\u011fa \u00e7al\u0131\u015fd\u0131\u011f\u0131 hallar bar\u0259d\u0259 m\u0259lumatl\u0131 oldu\u011funu bildirib (10%), dig\u0259r 20% is\u0259 u\u015faqlar\u0131n\u0131n bel\u0259 bir hadis\u0259 il\u0259 \u00fczl\u0259\u015fib-\u00fczl\u0259\u015fm\u0259diyi bar\u0259d\u0259 suala d\u0259qiq cavab ver\u0259 bilm\u0259yib.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u00d6z\u00fcm\u00fcz haqq\u0131nda n\u0259 q\u0259d\u0259r \u00e7ox m\u0259lumat\u0131 ictimaiyy\u0259t\u0259 a\u00e7\u0131q m\u0259nb\u0259l\u0259r\u0259 yerl\u0259\u015fdirs\u0259k, potensial qurban\u0131n r\u0259q\u0259msal portretini \u00e7\u0259km\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn bu c\u00fcr m\u0259lumatlardan istifad\u0259 ed\u0259n f\u0131r\u0131ldaq\u00e7\u0131lar\u0131n qurban\u0131 olmaq \u015fans\u0131m\u0131z bir o q\u0259d\u0259r y\u00fcks\u0259k olar. T\u0259cav\u00fczkarlar hobbi, t\u0259hsil v\u0259 ya istirah\u0259t yerl\u0259ri haqq\u0131nda m\u0259lumatlardan istifad\u0259 ed\u0259r\u0259k u\u015fa\u011f\u0131n etibar\u0131n\u0131 qazanmaq \u00fc\u00e7\u00fcn inand\u0131r\u0131c\u0131 \u0259fsan\u0259l\u0259r uydura bil\u0259rl\u0259r. Bu, hesablar\u0131n, bank m\u0259lumatlar\u0131n\u0131n v\u0259 dig\u0259r \u015f\u0259xsi m\u0259lumatlar\u0131n o\u011furlanmas\u0131na s\u0259b\u0259b olmaqla yana\u015f\u0131, h\u0259m d\u0259 u\u015faqlar\u0131n onlayn t\u0259zyiq, \u015fantaj v\u0259 ciddi m\u0259n\u0259vi v\u0259 emosional z\u0259r\u0259rl\u0259 \u00fczl\u0259\u015fm\u0259sin\u0259 s\u0259b\u0259b ola bil\u0259r\u201d, &#8211; dey\u0259 \u201cKaspersky\u201d-nin Az\u0259rbaycandak\u0131 r\u0259smi n\u00fcmay\u0259nd\u0259si M\u00fc\u015fviq M\u0259mm\u0259dov bildirir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cOna g\u00f6r\u0259 d\u0259 h\u0259m u\u015faqlar\u0131n, h\u0259m d\u0259 onlar\u0131n valideynl\u0259rinin bu c\u00fcr riskl\u0259rd\u0259n x\u0259b\u0259rdar olmas\u0131 \u00e7ox vacibdir. Biz b\u00f6y\u00fckl\u0259r\u0259 u\u015faqlarla r\u0259q\u0259msal m\u0259xfiliyin \u0259h\u0259miyy\u0259ti haqq\u0131nda dan\u0131\u015fma\u011f\u0131 m\u0259sl\u0259h\u0259t g\u00f6r\u00fcr\u00fck v\u0259 kibert\u0259hl\u00fck\u0259sizlik sah\u0259sind\u0259 ba\u015f ver\u0259nl\u0259rl\u0259 maraqlanma\u011fa t\u0259\u015fviq edirik. Bundan \u0259lav\u0259, valideynl\u0259r\u0259 k\u00f6m\u0259k etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn \u201cKaspersky Safe Kids\u201d kimi texniki h\u0259ll\u0259r var. Bu c\u00fcr x\u00fcsusi proqramlar u\u015fa\u011f\u0131n internetd\u0259 n\u0259 q\u0259d\u0259r vaxt ke\u00e7irdiyin\u0259, hans\u0131 s\u0259hif\u0259l\u0259ri ziyar\u0259t etdiyin\u0259 v\u0259 kiminl\u0259 \u00fcnsiyy\u0259td\u0259 oldu\u011funa n\u0259zar\u0259t etm\u0259y\u0259 imkan verir\u201d, &#8211; dey\u0259 M\u00fc\u015fviq M\u0259mm\u0259dov \u0259lav\u0259 edir.<\/p>\n\n\n\n<p><em>* <\/em><em>Sor\u011fu<\/em><em> ERA Marketing Center t\u0259dqiqat \u015firk\u0259ti t\u0259r\u0259find\u0259n 2022-ci ilin dekabr\u0131nda apar\u0131l\u0131b. 0-17 ya\u015f aras\u0131 u\u015faqlar\u0131 olan Bak\u0131 (200 sor\u011fu anketi), G\u0259nc\u0259 v\u0259 Sumqay\u0131t (bu \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rin h\u0259r birind\u0259 50 anket) sakinl\u0259ri il\u0259 \u00fczb\u0259\u00fcz metoddan istifad\u0259 etm\u0259kl\u0259 m\u00fcsahib\u0259 apar\u0131l\u0131b. Sor\u011fuda \u00fcmumilikd\u0259 300 respondent i\u015ftirak edib.<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycanda u\u015faqlar\u0131 il\u0259 onlayn t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik qaydalar\u0131n\u0131 m\u00fczakir\u0259 etm\u0259y\u0259n valideynl\u0259r var R\u0259q\u0259msal d\u00fcnya bir \u00e7ox t\u0259hl\u00fck\u0259 v\u0259 t\u0259hdidl\u0259rl\u0259 doludur. Bununla bel\u0259, \u201cKaspersky\u201d t\u0259r\u0259find\u0259n apar\u0131lan sor\u011fuya* \u0259sas\u0259n, az\u0259rbaycanl\u0131 valideynl\u0259rin d\u00f6rdd\u0259 birind\u0259n \u00e7oxu (27%) u\u015faqlar\u0131 il\u0259 yad adamlara&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":11072,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[10],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/15293"}],"collection":[{"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=15293"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/15293\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":15294,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/15293\/revisions\/15294"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/11072"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=15293"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=15293"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=15293"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}