{"id":27130,"date":"2024-08-16T11:00:00","date_gmt":"2024-08-16T08:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/rockvell.com\/?p=27130"},"modified":"2024-08-17T01:36:00","modified_gmt":"2024-08-16T22:36:00","slug":"fermerl%c9%99rin-n%c9%99z%c9%99rin%c9%99-t%c9%99krar-gun%c9%99baxan-v%c9%99-c%c9%99ltik-%c9%99kinl%c9%99rinin-sigortasi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rockvell.com\/?p=27130","title":{"rendered":"Fermerl\u0259rin n\u0259z\u0259rin\u0259: T\u0259krar g\u00fcn\u0259baxan v\u0259 \u00e7\u0259ltik \u0259kinl\u0259rinin s\u0131\u011fortas\u0131"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"has-medium-font-size\"><strong>Fermerl\u0259rin n\u0259z\u0259rin\u0259: T\u0259krar g\u00fcn\u0259baxan v\u0259 \u00e7\u0259ltik \u0259kinl\u0259rinin s\u0131\u011fortas\u0131 \u2013 Avqustun sonunad\u0259k \u00a0davam ed\u0259c\u0259k<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>S\u0131\u011forta m\u00fcdd\u0259ti avqust ay\u0131n\u0131n sonuna q\u0259d\u0259r davam ed\u0259n dig\u0259r t\u0259krar \u0259kil\u0259n bitkil\u0259r &#8211; qar\u011f\u0131dal\u0131, \u015f\u0259k\u0259r \u00e7u\u011funduru v\u0259 \u00e7\u0259ltikdir. Y\u00fcks\u0259k ya\u011fl\u0131l\u0131\u011f\u0131 il\u0259 f\u0259rql\u0259n\u0259n g\u00fcn\u0259baxan k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131, \u00fcmumilikd\u0259 qida s\u0259nayesi \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259n \u0259h\u0259miyy\u0259tli bitkil\u0259rd\u0259n say\u0131l\u0131r.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"588\" src=\"https:\/\/rockvell.com\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/post-gunebaxan-2-2-1024x588.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-27131\" style=\"width:466px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/rockvell.com\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/post-gunebaxan-2-2-1024x588.jpg 1024w, https:\/\/rockvell.com\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/post-gunebaxan-2-2-300x172.jpg 300w, https:\/\/rockvell.com\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/post-gunebaxan-2-2-768x441.jpg 768w, https:\/\/rockvell.com\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/post-gunebaxan-2-2-1536x882.jpg 1536w, https:\/\/rockvell.com\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/post-gunebaxan-2-2-2048x1176.jpg 2048w, https:\/\/rockvell.com\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/post-gunebaxan-2-2-360x207.jpg 360w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>V\u0259t\u0259ni Amerika olan g\u00fcn\u0259baxan\u0131n \u00f6lk\u0259mizd\u0259 \u0259sas\u0259n ya\u011fl\u0131q v\u0259 yemlik n\u00f6vl\u0259ri \u0259kilir. Az\u0259rbaycanda 10 min hektara yax\u0131n \u0259razid\u0259 g\u00fcn\u0259baxan yeti\u015fdirilir, ild\u0259 t\u0259xmin\u0259n 20-25 min ton g\u00fcn\u0259baxan t\u0259dar\u00fck olunur.<\/p>\n\n\n\n<p>R\u0259smi statistikaya g\u00f6r\u0259, 2023-c\u00fc ild\u0259 Az\u0259rbaycanda 9 898 hektar \u0259razid\u0259 g\u00fcn\u0259baxan \u0259kilib, illik istehsal 25 627 ton t\u0259\u015fkil edib. Daha \u00e7ox G\u0259nc\u0259-Da\u015fk\u0259s\u0259n v\u0259 Qazax-Tovuz regionlar\u0131nda \u0259kil\u0259n g\u00fcn\u0259baxan sah\u0259l\u0259rind\u0259 h\u0259r hektardan t\u0259xmin\u0259n 26 sentner m\u0259hsul g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u00fcr. \u00d6t\u0259n il g\u00fcn\u0259baxan istehsal\u0131na g\u00f6r\u0259 lider rayonlar Goranboy (6 331 ton), T\u0259rt\u0259r (5 690 ton) v\u0259 Samux (3 812 ton) olub.<\/p>\n\n\n\n<p>G\u00fcn\u0259baxan bitkisinin qiym\u0259tinin sabit y\u00fcks\u0259k olmas\u0131 bu sah\u0259d\u0259 \u00e7al\u0131\u015fan fermer v\u0259 t\u0259s\u0259rr\u00fcfatlara sabit g\u0259lir g\u0259tirir.<\/p>\n\n\n\n<p>D\u0259rin k\u00f6k sistemin\u0259 malik olmas\u0131 say\u0259sind\u0259 g\u00fcn\u0259baxan istiy\u0259 davaml\u0131l\u0131\u011f\u0131, suya az t\u0259l\u0259bkar olmas\u0131 il\u0259 se\u00e7ilir v\u0259 quraql\u0131qdan \u00e7ox t\u0259sirl\u0259nmir.<\/p>\n\n\n\n<p>Buna g\u00f6r\u0259 k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131nda g\u00fcn\u0259baxan\u0131n tax\u0131l v\u0259 soya bitkil\u0259ri il\u0259 n\u00f6vb\u0259li \u015f\u0259kild\u0259 \u0259kilm\u0259si t\u00f6vsiy\u0259 olunur. G\u00fcn\u0259baxan bitkisi \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259sas riskl\u0259r t\u0259bii f\u0259lak\u0259tl\u0259r, 3-c\u00fc \u015f\u0259xsl\u0259rin h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259ri, dolu v\u0259 h\u0259ddind\u0259n art\u0131q ya\u011f\u0131nt\u0131, el\u0259c\u0259 d\u0259 m\u00fcxt\u0259lif bitki x\u0259st\u0259likl\u0259ridir.<\/p>\n\n\n\n<p>Son ill\u0259r intensiv \u015f\u0259kild\u0259 yeti\u015fdiril\u0259n v\u0259 kifay\u0259t q\u0259d\u0259r g\u0259lirli sah\u0259 olan g\u00fcn\u0259baxan \u0259kinl\u0259rini bu riskl\u0259rd\u0259n aqrar s\u0131\u011forta mexanizmi vasit\u0259sil\u0259 qorumaq m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6lk\u0259mizd\u0259 d\u00f6vl\u0259t d\u0259st\u0259yi il\u0259 t\u0259qdim olunan aqrar s\u0131\u011forta mexanizmi 48 n\u00f6v k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 m\u0259hsulunu, o c\u00fcml\u0259d\u0259n g\u00fcn\u0259baxan bitkisini d\u0259 g\u00fcz\u0259\u015ftli \u015f\u0259rtl\u0259rl\u0259 m\u00fcxt\u0259lif riskl\u0259rd\u0259n s\u0131\u011fortalay\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>G\u00fcn\u0259baxan h\u0259m \u0259sas, h\u0259m d\u0259 t\u0259krar \u0259kinl\u0259rd\u0259 \u0259kil\u0259n bitkidir. Bu bitki \u00fczr\u0259 t\u0259krar \u0259kinl\u0259rin s\u0131\u011fortas\u0131 avqust ay\u0131n\u0131n sonuna q\u0259d\u0259r davam ed\u0259c\u0259k.<\/p>\n\n\n\n<p>50%-lik d\u00f6vl\u0259t d\u0259st\u0259yi say\u0259sind\u0259 s\u0131\u011forta haqq\u0131n\u0131n yar\u0131s\u0131 d\u00f6vl\u0259t t\u0259r\u0259find\u0259n \u00f6d\u0259nilir. N\u0259tic\u0259d\u0259 fermerl\u0259r c\u00fczi \u00f6d\u0259ni\u015f etm\u0259kl\u0259 g\u00fcn\u0259baxan \u0259kinl\u0259rini s\u0131\u011fortalaya bil\u0259rl\u0259r. M\u0259s\u0259l\u0259n, T\u0259rt\u0259r b\u00f6lg\u0259sind\u0259 1000 manatl\u0131q g\u00fcn\u0259baxan m\u0259hsulunu s\u0131\u011fortalamaq \u00fc\u00e7\u00fcn fermerin 7 manat \u00f6d\u0259m\u0259lidir. G\u00fcn\u0259baxan\u0131n \u0259n \u00e7ox yeti\u015fdirildiyi G\u0259nc\u0259-Da\u015fk\u0259s\u0259n v\u0259 Qazax-Tovuz istisadi rayonlar\u0131nda is\u0259 bunun \u00fc\u00e7\u00fcn 12 manat \u00f6d\u0259ni\u015f kifay\u0259t edir.<\/p>\n\n\n\n<p>S\u0131\u011forta m\u00fcdd\u0259ti avqust ay\u0131n\u0131n sonuna q\u0259d\u0259r davam ed\u0259n dig\u0259r t\u0259krar \u0259kil\u0259n bitkil\u0259r &#8211; qar\u011f\u0131dal\u0131, \u015f\u0259k\u0259r \u00e7u\u011funduru v\u0259 \u00e7\u0259ltikdir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c7\u0259ltikd\u0259n al\u0131nan d\u00fcy\u00fc b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyada \u0259sas qida m\u0259hsullar\u0131ndan biridir. Az\u0259rbaycanda 3000 hektardan art\u0131q \u0259razid\u0259 \u00e7\u0259ltik yeti\u015fdirilir, h\u0259r hektar \u00fczr\u0259 m\u0259hsuldarl\u0131q t\u0259xmin\u0259n 35 sentnerdir, 2023-c\u00fc ild\u0259 10481 ton \u00e7\u0259ltik t\u0259dar\u00fck olunub.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c7\u0259ltik \u0259sas\u0259n Aran v\u0259 L\u0259nk\u0259ran-Astara regionunda yeti\u015fdirilir, \u0259n \u00e7ox \u00e7\u0259ltik bec\u0259ril\u0259n rayonlar L\u0259nk\u0259ran (832 ha), A\u011fda\u015f (688 ha) v\u0259 Ucard\u0131r (680 ha). Haz\u0131rda 50% d\u00f6vl\u0259t d\u0259st\u0259yi il\u0259 \u00e7\u0259ltiyin aqrar s\u0131\u011fortas\u0131 prosesi davam edir. M\u0259s\u0259l\u0259n, M\u0259rk\u0259zi Aran regionunda 1000 manatl\u0131q \u00e7\u0259ltik m\u0259hsulunun soxsayl\u0131 riskl\u0259rd\u0259n s\u0131\u011fortas\u0131 12 manata ba\u015fa g\u0259lir. Fermer bu m\u0259bl\u0259\u011fin yar\u0131s\u0131n\u0131, y\u0259ni 6 manat\u0131n\u0131 \u00f6d\u0259m\u0259kl\u0259 \u00f6z m\u0259hsulunu s\u0131\u011fortalaya bil\u0259r. L\u0259nk\u0259ran-Astara iqtisadi rayonunda is\u0259 1000 manatl\u0131q \u00e7\u0259ltiyin s\u0131\u011fortas\u0131 fermer\u0259 c\u0259mi 5,7 manata ba\u015fa g\u0259lir.<\/p>\n\n\n\n<p>Fermerl\u0259r aqrar s\u0131\u011forta il\u0259 \u0259kin sah\u0259l\u0259rini, meyv\u0259 ba\u011flar\u0131n\u0131, meyv\u0259 a\u011faclar\u0131 v\u0259 kollar\u0131n\u0131, tingl\u0259ri, iri v\u0259 x\u0131rdabuynuzlu heyvanlar\u0131n\u0131 da 50% g\u00fcz\u0259\u015ftl\u0259 m\u00fcxt\u0259lif riskl\u0259rd\u0259n s\u0131\u011fortalaya bil\u0259rl\u0259r. Aqrar s\u0131\u011forta m\u0259hsullar\u0131, \u015f\u0259rtl\u0259ri v\u0259 s\u0131\u011forta haqlar\u0131 bar\u0259d\u0259 \u0259trafl\u0131 m\u0259lumat\u0131 Aqrar S\u0131\u011forta Fondunun r\u0259smi internet s\u0259hif\u0259si \u00abwww.asf.gov.az), 1651 \u00c7a\u011fr\u0131 M\u0259rk\u0259zi, el\u0259c\u0259 d\u0259 b\u00f6lg\u0259l\u0259rd\u0259ki filiallar\u0131ndan \u0259ld\u0259 etm\u0259k olar. Fermerl\u0259r \u00f6d\u0259nil\u0259c\u0259k s\u0131\u011forta haqq\u0131n\u0131 internet s\u0259hif\u0259sind\u0259ki\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0<a href=\"https:\/\/asf.gov.az\/xeberler\/G%C3%BCn%C9%99baxan%20%C3%A7%C9%99ltik%20(Autosaved).docx\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\" title=\"\">S\u0131\u011forta kalkulyatorlar\u0131<\/a>\u00a0b\u00f6lm\u0259sind\u0259 \u00f6zl\u0259ri d\u0259 hesablaya bil\u0259rl\u0259r. \u00a0\u00a0<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Fermerl\u0259rin n\u0259z\u0259rin\u0259: T\u0259krar g\u00fcn\u0259baxan v\u0259 \u00e7\u0259ltik \u0259kinl\u0259rinin s\u0131\u011fortas\u0131 \u2013 Avqustun sonunad\u0259k \u00a0davam ed\u0259c\u0259k S\u0131\u011forta m\u00fcdd\u0259ti avqust ay\u0131n\u0131n sonuna q\u0259d\u0259r davam ed\u0259n dig\u0259r t\u0259krar \u0259kil\u0259n bitkil\u0259r &#8211; qar\u011f\u0131dal\u0131, \u015f\u0259k\u0259r \u00e7u\u011funduru v\u0259 \u00e7\u0259ltikdir. Y\u00fcks\u0259k ya\u011fl\u0131l\u0131\u011f\u0131 il\u0259 f\u0259rql\u0259n\u0259n&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":27131,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[12],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/27130"}],"collection":[{"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=27130"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/27130\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":27132,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/27130\/revisions\/27132"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/27131"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=27130"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=27130"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=27130"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}