{"id":28889,"date":"2024-10-01T03:00:00","date_gmt":"2024-10-01T00:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/rockvell.com\/?p=28889"},"modified":"2024-10-01T10:26:23","modified_gmt":"2024-10-01T07:26:23","slug":"kaspersky-r%c9%99q%c9%99msal-movhumatlari-birlikd%c9%99-yox-edirik","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rockvell.com\/?p=28889","title":{"rendered":"Kaspersky: r\u0259q\u0259msal m\u00f6vhumatlar\u0131 birlikd\u0259 yox edirik"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"has-medium-font-size\"><strong>Kaspersky: r\u0259q\u0259msal m\u00f6vhumatlar\u0131 birlikd\u0259 yox edirik <\/strong><strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>H\u0259tta 2024-c\u00fc ild\u0259 bel\u0259 internet v\u0259 kibert\u0259hl\u00fck\u0259sizlik d\u00fcnyas\u0131 mifl\u0259r v\u0259 r\u0259q\u0259msal m\u00f6vhumatlarla doludur. Komp\u00fcter t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi il\u0259 ba\u011fl\u0131 b\u0259zi yanl\u0131\u015f t\u0259s\u0259vv\u00fcrl\u0259r o q\u0259d\u0259r geni\u015f yay\u0131l\u0131b ki, bir \u00e7ox insanlar onlar\u0131 h\u0259qiq\u0259t kimi q\u0259bul edirl\u0259r.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"650\" height=\"433\" src=\"https:\/\/rockvell.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/Kaspersky.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-11072\" style=\"width:343px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/rockvell.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/Kaspersky.png 650w, https:\/\/rockvell.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/Kaspersky-300x200.png 300w, https:\/\/rockvell.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/Kaspersky-360x240.png 360w\" sizes=\"(max-width: 650px) 100vw, 650px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Kaspersky 10 min insan\u0131n i\u015ftirak\u0131 il\u0259 <a href=\"https:\/\/www.kaspersky.com\/blog\/myths-and-reality-of-digital-world\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\" title=\"\">b\u00f6y\u00fck bir ara\u015fd\u0131rma<\/a> apar\u0131b v\u0259 bir \u00e7oxlar\u0131n\u0131n h\u0259l\u0259 d\u0259 r\u0259q\u0259msal mifl\u0259r\u0259 inand\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6yr\u0259nib. M\u0259s\u0259l\u0259n, onlar hesab edirl\u0259r ki, h\u0259r hans\u0131 ictimai \u201cWi-Fi\u201dya qo\u015fulmaq tamamil\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259siz ideyad\u0131r v\u0259 smartfonlar is\u0259 standart olaraq sahibl\u0259rinin b\u00fct\u00fcn h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259rini izl\u0259yir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Mif \u21161. \u00c7atbotlar\u0131 real insanlardan ay\u0131rmaq \u00e7\u0259tindir<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Respondentl\u0259rin dem\u0259k olar ki, yar\u0131s\u0131, y\u0259ni 47%-i bel\u0259 hesab edir. \u0130lk bax\u0131\u015fdan s\u00fcni intellekt v\u0259 insanla yaz\u0131\u015fmalar\u0131 ay\u0131rd etm\u0259k \u00e7\u0259tin m\u0259s\u0259l\u0259 kimi g\u00f6r\u00fcn\u00fcr, x\u00fcsus\u0259n d\u0259 \u201crobotlar\u201d\u0131n <a href=\"https:\/\/humsci.stanford.edu\/feature\/study-finds-chatgpts-latest-bot-behaves-humans-only-better\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\" title=\"\">Tyurinq testind\u0259n<\/a> he\u00e7 bir problem olmadan ke\u00e7diyini n\u0259z\u0259r\u0259 ald\u0131qda.<\/p>\n\n\n\n<ul>\n<li>Botlar ad\u0259t\u0259n daha r\u0259smi v\u0259 monoton \u015f\u0259kild\u0259 yaz\u0131rlar, halbuki insanda dan\u0131\u015f\u0131q nitqi, jarqon v\u0259 h\u0259tta emosional ifad\u0259l\u0259ri ayd\u0131n sezm\u0259k m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. \u0130nsanlar b\u0259z\u0259n cavab verm\u0259zd\u0259n \u00f6nc\u0259 \u00e7ox d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fckl\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn cavab verm\u0259kd\u0259 gecik\u0259 bilirl\u0259r, botlar is\u0259 bir g\u00f6z q\u0131rp\u0131m\u0131nda cavab g\u00f6nd\u0259rirl\u0259r. X\u00fcsusi tap\u015f\u0131r\u0131qlar \u00fc\u00e7\u00fcn proqramla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f botlardan f\u0259rqli olaraq insanlarda bilik bo\u015fluqlar\u0131 v\u0259 ya kontekst anla\u015f\u0131lmazl\u0131qlar\u0131 ola bil\u0259r. Bir s\u00f6zl\u0259, bot faktoru t\u0259krarlar v\u0259 m\u00f6vzudan minimum k\u0259nara \u00e7\u0131xmaqla, quru, fakt \u00fczr\u0259 cavablardan b\u0259lli olur.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong>Mif \u2116 2. Smartfonum yerd\u0259yi\u015fm\u0259l\u0259rimi izl\u0259yir.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Respondentl\u0259rin \u00fc\u00e7d\u0259 ikisi (67%) \u0259mindir ki, smartfonlar\u0131 daim onlar\u0131n geolokasiyas\u0131n\u0131 izl\u0259yir. Bu fikrin m\u00f6vcud olmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259sas var. \u018fks\u0259r hallarda bu c\u00fcr &#8220;n\u0259zar\u0259t&#8221; k\u00f6n\u00fcll\u00fc \u015f\u0259kild\u0259 t\u0259\u015fkil olunur: istifad\u0259\u00e7il\u0259r tez-tez t\u0259tbiql\u0259r\u0259 <a href=\"https:\/\/www.kaspersky.ru\/blog\/five-permissions-android-games-do-not-need\/28848\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\" title=\"\">\u00e7oxlu sayda icaz\u0259l\u0259r<\/a> verirl\u0259r v\u0259 onlar da \u00f6z n\u00f6vb\u0259sind\u0259 m\u0259lumatlar\u0131 \u0259n az\u0131ndan marketinq kampaniyalar\u0131 qurmaq, maksimal m\u0259qs\u0259dl\u0259 is\u0259 real n\u0259zar\u0259t t\u0259\u015fkil etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn (\u00e7ox ki\u00e7ik ehtimalla) \u00f6z t\u0259rtibat\u00e7\u0131lar\u0131na \u00f6t\u00fcr\u0259 bil\u0259rl\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<ul>\n<li>Casus proqramlar\u0131n\u0131 unutmay\u0131n &#8211; bunlar ad\u0259t\u0259n qanuni proqramlar kimi maskalanan, lakin \u0259slind\u0259 z\u0259ngl\u0259ri, mesajlar\u0131 qeyd ed\u0259n v\u0259 b\u0259z\u0259n h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259ri izl\u0259y\u0259n z\u0259r\u0259rli proqramlard\u0131r. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259, narahat olan 67% respondentin ham\u0131s\u0131na cihazlar\u0131nda casus proqram olmad\u0131\u011f\u0131ndan \u0259min olma\u011f\u0131 t\u00f6vsiy\u0259 edirik. Bunun \u00fc\u00e7\u00fcn <a href=\"https:\/\/www.kaspersky.ru\/premium?icid=kl-ru_bb2023-kdplacehd_acq_ona_smm__onl_b2c_kdaily_lnk_sm-team___kprem___\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\" title=\"\">etibarl\u0131 qoruma h\u0259lli<\/a> qura\u015fd\u0131rmaq kifay\u0259tdir.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong>Mif \u2116 3. S\u00f6hb\u0259t zaman\u0131 t\u0259yyar\u0259 rejimini i\u015f\u0259 salmaq n\u0259zar\u0259td\u0259n qurtulma\u011fa imkan verir.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u0130nsanlar\u0131n 28%-i s\u00f6hb\u0259t ed\u0259rk\u0259n telefonlar\u0131n\u0131 s\u00f6nd\u00fcr\u00fcr v\u0259 ya t\u0259yyar\u0259 rejimin\u0259 qoyurlar. \u00dcst\u0259lik, 26% bunu h\u0259r d\u0259f\u0259 ictimai yerd\u0259 olan zaman edir. M\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259rimiz sizi \u0259min edir ki, casusluqdan qoruma\u011f\u0131n bu yolu s\u0259m\u0259r\u0259sizdir. S\u0259b\u0259bi a\u015fa\u011f\u0131dad\u0131r:<\/p>\n\n\n\n<ul>\n<li>Yoluxmu\u015f smartfonun internet\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131 olmasa bel\u0259, telefonu \u0259hat\u0259 ed\u0259n s\u0259sl\u0259ri yaza bil\u0259n troyanlar var. T\u0259yyar\u0259 rejimi s\u00f6nd\u00fcr\u00fcl\u0259n kimi z\u0259r\u0259rli proqram toplanm\u0131\u015f m\u0259lumatlar\u0131 d\u0259rhal t\u0259cav\u00fczkarlar\u0131n serverin\u0259 \u00f6t\u00fcr\u00fcr. Bu c\u00fcr funksionall\u0131q, m\u0259s\u0259l\u0259n, <a href=\"https:\/\/securelist.ru\/trng-2023\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\" title=\"\">\u201cTrianqulyasiya \u0259m\u0259liyyat\u0131\u201d<\/a> kampaniyas\u0131nda ortaya \u00e7\u0131xan troyan vasit\u0259sil\u0259 t\u0259tbiq edilib. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259, kibercasusluqdan qorunmaq bax\u0131m\u0131ndan <a href=\"https:\/\/www.kaspersky.ru\/premium?icid=kl-ru_bb2023-kdplacehd_acq_ona_smm__onl_b2c_kdaily_lnk_sm-team___kprem___\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\" title=\"\">x\u00fcsusi t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik h\u0259llind\u0259n<\/a> istifad\u0259 etm\u0259k daha effektiv olacaq. <a href=\"https:\/\/www.kaspersky.ru\/blog\/protecting-from-airplane-wi-fi-evil-twin\/37975\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\" title=\"\">Avia rejimi u\u00e7u\u015flara saxlay\u0131n<\/a>.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong>Mif \u21164: \u0130ctimai \u201cWi-Fi\u201ddan istifad\u0259 etm\u0259k t\u0259hl\u00fck\u0259sizdir.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>D\u00fcnya \u00fczr\u0259 respondentl\u0259rin \u0259n az\u0131 39%-i bu fikird\u0259dir &#8211; onlar y\u0259qin ki, <a href=\"https:\/\/www.kaspersky.ru\/blog\/how-safe-is-wi-fi-in-paris\/37947\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\" title=\"\">Parisd\u0259ki ictimai qaynar n\u00f6qt\u0259l\u0259r haqq\u0131nda ara\u015fd\u0131rmam\u0131z\u0131<\/a> oxumay\u0131blar. \u0130yul ay\u0131nda biz 25 000-\u0259 yax\u0131n unikal \u201cWi-Fi\u201d giri\u015f n\u00f6qt\u0259sinin t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyini t\u0259hlil etdik v\u0259 onlar\u0131n d\u00f6rdd\u0259 birinin tamamil\u0259 etibars\u0131z oldu\u011funu v\u0259 bir \u00e7oxunun k\u00f6hn\u0259lmi\u015f t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik protokollar\u0131 il\u0259 qorundu\u011funu a\u015fkar etdik. Bu ara\u015fd\u0131rman\u0131n n\u0259tic\u0259l\u0259rini d\u00fcnyan\u0131n ist\u0259nil\u0259n \u015f\u0259h\u0259rin\u0259 t\u0259tbiq etm\u0259k olar.<\/p>\n\n\n\n<ul>\n<li>Odur ki, m\u00fcmk\u00fcns\u0259, ictimai \u201cWi-Fi\u201d \u015f\u0259b\u0259k\u0259sin\u0259 qo\u015fulma\u011fa meylli olmay\u0131n v\u0259 buna m\u0259cbur olsan\u0131z, o zaman qaydalara \u0259m\u0259l edin: onlayn al\u0131\u015f-veri\u015f \u00fc\u00e7\u00fcn \u00f6d\u0259ni\u015f etm\u0259yin; <a href=\"https:\/\/www.kaspersky.ru\/blog\/what-is-two-factor-authentication\/35429\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\" title=\"\">ikifaktorlu autentifikasiya<\/a> olmadan \u015f\u0259xsi hesablara daxil olmay\u0131n; laptopda t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik divar\u0131 (firewall) aktivl\u0259\u015fdirin v\u0259 cihazlar\u0131n\u0131zda fayl payla\u015f\u0131m\u0131n\u0131 v\u0259 \u201cAirDrop\u201du s\u00f6nd\u00fcr\u00fcn.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong>Mif \u2116 5. \u0130nkoqnito rejimind\u0259 h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259rim g\u00f6r\u00fcnm\u0259zdir.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u0130nkoqnito rejimini aktivl\u0259\u015fdirm\u0259k internetd\u0259ki g\u0259zintiniz \u00fc\u00e7\u00fcn tam m\u0259xfiliyi t\u0259min etmir. B\u0259li, bu rejim ziyar\u0259t edil\u0259n saytlar\u0131n tarixini, onlara daxil edilmi\u015f m\u0259lumatlar\u0131 yadda saxlam\u0131r v\u0259 m\u0259lumatlar\u0131 brauzer bazas\u0131na \u00f6t\u00fcrm\u00fcr &#8211; ba\u015fqa s\u00f6zl\u0259, inkoqnito rejimi cihaz\u0131n\u0131zda saytlar\u0131n ziyar\u0259tind\u0259n sonra geriy\u0259 he\u00e7 bir iz buraxmama\u011fa imkan verir. Lakin \u015f\u0259xsi rejim sizin IP \u00fcnvan\u0131n\u0131z\u0131 gizl\u0259tmir, ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 laz\u0131m g\u0259l\u0259rs\u0259, oldu\u011funuz yeri a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131xarmaq m\u00fcmk\u00fcn olacaq. Bir saytda qeydiyyatdan ke\u00e7s\u0259niz, \u015f\u0259xsiyy\u0259tinizi m\u00fc\u0259yy\u0259n etm\u0259k d\u0259 m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n<ul>\n<li>Brauzerin inkoqnito rejimind\u0259n istifad\u0259, m\u0259s\u0259l\u0259n, ail\u0259 \u00fczvl\u0259riniz \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259diyy\u0259l\u0259r axtard\u0131\u011f\u0131n\u0131z zaman \u0259la se\u00e7imdir. O, x\u00fcsus\u0259n ham\u0131n\u0131z eyni komp\u00fcter v\u0259 brauzerd\u0259n istifad\u0259 edirsinizs\u0259, lap yerin\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcr. Bel\u0259likl\u0259, brauzerd\u0259ki h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259riniz yadda qalmayacaq v\u0259 b\u0259zi qeyri-m\u00fcnasib kontekstli reklamlarla s\u00fcrpriziniz ortaya \u00e7\u0131xmayacaq. \u0130nkoqnito rejimind\u0259 ba\u015fqa n\u0259 etm\u0259li v\u0259 etm\u0259m\u0259li oldu\u011funuz haqq\u0131nda <a href=\"https:\/\/www.kaspersky.ru\/blog\/incognito-myth-how-private-browsing-works\/37599\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\" title=\"\">ayr\u0131ca m\u0259qal\u0259d\u0259<\/a> dan\u0131\u015fm\u0131\u015f\u0131q.<\/li>\n<\/ul>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Kaspersky: r\u0259q\u0259msal m\u00f6vhumatlar\u0131 birlikd\u0259 yox edirik H\u0259tta 2024-c\u00fc ild\u0259 bel\u0259 internet v\u0259 kibert\u0259hl\u00fck\u0259sizlik d\u00fcnyas\u0131 mifl\u0259r v\u0259 r\u0259q\u0259msal m\u00f6vhumatlarla doludur. Komp\u00fcter t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi il\u0259 ba\u011fl\u0131 b\u0259zi yanl\u0131\u015f t\u0259s\u0259vv\u00fcrl\u0259r o q\u0259d\u0259r geni\u015f yay\u0131l\u0131b ki, bir \u00e7ox insanlar onlar\u0131&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":11072,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[10],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/28889"}],"collection":[{"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=28889"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/28889\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":28890,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/28889\/revisions\/28890"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/11072"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=28889"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=28889"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rockvell.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=28889"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}